Państwowa Inspekcja Sanitarna jest powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego, w szczególności poprzez sprawowanie nadzoru nad warunkami: 

1) higieny środowiska, 
2) higieny pracy w zakładach pracy, 
3) higieny radiacyjnej, 
4) higieny procesów nauczania i wychowania, 
5) higieny wypoczynku i rekreacji, 
6) zdrowotnymi żywności, żywienia i przedmiotów użytku, 
7) higieniczno-sanitarnymi, jakie powinien spełniać personel medyczny, sprzęt oraz pomieszczenia, w których są udzielane świadczenia zdrowotne 
- w celu ochrony zdrowia ludzkiego przed niekorzystnym wpływem szkodliwości i  uciążliwości środowiskowych, zapobiegania powstawaniu chorób, w tym chorób zakaźnych i zawodowych. 

Wykonywanie zadań określonych w art. 1 polega na sprawowaniu zapobiegawczego i bieżącego nadzoru sanitarnego oraz prowadzeniu działalności zapobiegawczej i przeciwepidemicznej w zakresie chorób zakaźnych i innych chorób powodowanych warunkami środowiska, a także na prowadzeniu działalności oświatowo-zdrowotnej. 

Do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego należy w szczególności: 

1) uzgadnianie projektów planów zagospodarowania przestrzennego województwa, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz ustalanie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych, 
2) uzgadnianie dokumentacji projektowej pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych dotyczących: 
 a) budowy oraz zmiany sposobu użytkowania obiektów budowlanych, statków morskich, żeglugi śródlądowej i powietrznych, 
 b) nowych materiałów i procesów technologicznych przed ich zastosowaniem w produkcji lub budownictwie, 
3) uczestniczenie w dopuszczeniu do użytku obiektów budowlanych, statków morskich, żeglugi śródlądowej i powietrznych oraz środków komunikacji lądowej, 
4) inicjowanie przedsięwzięć oraz prac badawczych w dziedzinie zapobiegania negatywnym wpływom czynników i zjawisk fizycznych, chemicznych i biologicznych na zdrowie ludzi. 

1. Do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy kontrola przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne, w szczególności dotyczących: 

1) higieny środowiska, a zwłaszcza wody do spożycia, czystości powietrza atmosferycznego,  gleby, wód i innych elementów środowiska w zakresie ustalonym w odrębnych przepisach, 
2) utrzymania należytego stanu higienicznego nieruchomości, zakładów pracy, instytucji, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej, dróg, ulic oraz osobowego i towarowego transportu kolejowego, drogowego, lotniczego i morskiego, 
3) warunków produkcji, transportu, przechowywania i sprzedaży żywności oraz warunków żywienia zbiorowego, 
3a) nadzoru nad jakością zdrowotną żywności, 
4) warunków zdrowotnych produkcji i obrotu przedmiotami użytku, materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością, kosmetykami oraz innymi wyrobami mogącymi mieć wpływ na zdrowie ludzi, 
5) warunków zdrowotnych środowiska pracy, a zwłaszcza zapobiegania powstawaniu chorób zawodowych i innych chorób związanych z warunkami pracy, 
6) higieny pomieszczeń i wymagań w stosunku do sprzętu używanego w szkołach i innych placówkach oświatowo-wychowawczych, szkołach wyższych oraz w ośrodkach wypoczynku, 
7) higieny procesów nauczania, 
8)  przestrzegania przez producentów, importerów, osoby wprowadzające do obrotu, stosujące lub eksportujące substancje chemiczne, preparaty chemiczne lub wyroby obowiązków wynikających z ustawy z dnia 11 stycznia 2001 r. o substancjach i preparatach chemicznych (Dz. U. Nr 11, poz. 84, z późn. zm.5)) oraz z rozporządzeń Wspólnot Europejskich wymienionych w tej ustawie.
9) przestrzegania przez podmioty wprowadzające do obrotu prekursory kategorii 2 i 3 obowiązków wynikających z ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. Nr 179, poz. 1485), rozporządzenia (WE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 273/2004 z dnia 11 lutego 2004 r. w sprawie prekursorów narkotykowych oraz rozporządzenia (WE) Rady nr 111/2005 z dnia 22 grudnia 2004 r. określającego zasady nadzorowania handlu prekursorami narkotyków pomiędzy Wspólnotą a państwami trzecimi. 

Do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie zapobiegania i zwalczania chorób, o których mowa w art. 2, należy: 

1) dokonywanie analiz i ocen epidemiologicznych, 
2) opracowywanie programów i planów działalności zapobiegawczej i przeciwepidemicznej, przekazywanie ich do realizacji zakładom opieki zdrowotnej oraz kontrola realizacji tych programów i planów, 
3) ustalanie zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowanie nadzoru w tym zakresie, 
4) wydawanie zarządzeń i decyzji lub występowanie do innych organów o ich wydanie - w wypadkach określonych w przepisach o zwalczaniu chorób zakaźnych, 
4a) wydawanie decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej lub decyzji o braku podstaw do jej stwierdzenia, 
5) planowanie i organizowanie sanitarnego zabezpieczenia granic państwa, 
6) nadzór sanitarny nad ruchem pasażerskim i towarowym w morskich i lotniczych portach oraz przystaniach, 
7) udzielanie poradnictwa w zakresie spraw sanitarno-epidemiologicznych lekarzom okrętowym i personelowi pomocniczo-lekarskiemu, zatrudnionemu na statkach morskich, żeglugi śródlądowej i powietrznych, 
8) kierowanie akcją sanitarną przy masowych przemieszczeniach ludności, zjazdach i zgromadzeniach. 

Państwowa Inspekcja Sanitarna inicjuje, organizuje, prowadzi, koordynuje i nadzoruje działalność oświatowo-zdrowotną w celu ukształtowania odpowiednich postaw i zachowań zdrowotnych, a w szczególności: 

1) inicjuje i wytycza kierunki przedsięwzięć zmierzających do zaznajamiania społeczeństwa z czynnikami szkodliwymi dla zdrowia, popularyzowania zasad higieny i racjonalnego żywienia, metod zapobiegania chorobom oraz umiejętności udzielania pierwszej pomocy, 
2) pobudza aktywność społeczną do działań na rzecz własnego zdrowia, 
3) udziela porad i informacji w zakresie zapobiegania i eliminowania negatywnego wpływu czynników i zjawisk fizycznych, chemicznych i biologicznych na zdrowie ludzi, 
4) ocenia działalność oświatowo-zdrowotną prowadzoną przez szkoły i inne placówki oświatowo-wychowawcze, szkoły wyższe oraz środki masowego przekazywania, zakłady opieki zdrowotnej, inne zakłady, instytucje i organizacje oraz udziela im pomocy w prowadzeniu tej działalności. 

1. Do zadań Państwowej Inspekcji Sanitarnej należy również wydawane opinii co do zgodności z warunkami sanitarnymi określonymi przepisami Unii Europejskiej przedsięwzięć i zrealizowanych inwestycji, których realizacja jest wspomagana przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ze środków pochodzących z funduszy Unii Europejskiej. 

2. Opinie, o których mowa w ust. 1, są wydawane na wniosek podmiotu ubiegającego się o pomoc finansową. 

1. Państwowa Inspekcja Sanitarna podlega ministrowi właściwemu do spraw zdrowia.

2. Państwową Inspekcją Sanitarną kieruje Główny Inspektor Sanitarny jako centralny organ administracji rządowej. 

3. Główny Inspektor Sanitarny zadania wykonuje przy pomocy Głównego Inspektoratu Sanitarnego. 

4. Organizację Głównego Inspektoratu Sanitarnego określa statut nadany w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw zdrowia. 

1. Organem doradczym i opiniodawczym Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawach objętych zakresem działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej jest Rada Sanitarno-Epidemiologiczna, powoływana na okres trzech lat. 

2. Rada Sanitarno-Epidemiologiczna składa się z przewodniczącego, sekretarza i 15 członków, których powołuje i odwołuje minister właściwy do spraw zdrowia na wniosek Głównego Inspektora Sanitarnego, spośród pracowników nauki i osób posiadających wybitne przygotowanie praktyczne z dziedziny sanitarno-epidemiologicznej. W pracach Rady, na zaproszenie Głównego Inspektora Sanitarnego, uczestniczą przedstawiciele centralnych organów administracji rządowej, jednostek samorządu terytorialnego oraz związków zawodowych, organizacji pracodawców i organizacji społecznych statutowo zajmujących się problemami sanitarno-epidemiologicznymi. 

3. Rada Sanitarno-Epidemiologiczna działa na podstawie uchwalonego przez siebie regulaminu zatwierdzonego, w drodze zarządzenia, przez Głównego Inspektora Sanitarnego.

1. Zadania Państwowej Inspekcji Sanitarnej określone w rozdziale 1 wykonują następujące organy: 

1) Główny Inspektor Sanitarny, 
2) państwowy wojewódzki inspektor sanitarny,  państwowy wojewódzki inspektor sanitarny, jako organ rządowej administracji zespolonej w województwie
3) państwowy powiatowy inspektor sanitarny ,  państwowy powiatowy inspektor sanitarny, jako organ rządowej administracji zespolonej w powiecie
4) państwowy graniczny inspektor sanitarny dla obszarów przejść granicznych drogowych, kolejowych, lotniczych, rzecznych i morskich, portów lotniczych i morskich oraz jednostek pływających na obszarze wód terytorialnych. 

1b. Minister właściwy do spraw zdrowia, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw administracji publicznej, w przypadku, o którym mowa w ust. 1a, określi, w drodze rozporządzenia, terytorialny obszar działania i siedzibę państwowego powiatowego inspektora sanitarnego oraz podległą mu stację sanitarnoepidemiologiczną, mając na względzie dostosowanie właściwości terytorialnej państwowych powiatowych inspektorów sanitarnych do potrzeb Państwowej Inspekcji Sanitarnej w stosunku do realizowanych zadań. 

2. Organy, wymienione w ust. 1, wykonują zadania Państwowej Inspekcji Sanitarnej zgodnie z kompetencjami określonymi w ustawie i w przepisach odrębnych. 

3. Główny Inspektor Sanitarny koordynuje i nadzoruje ustawową działalność państwowych inspektorów sanitarnych. 

4. Państwowy wojewódzki, państwowy powiatowy i państwowy graniczny inspektor sanitarny kierują działalnością odpowiednio wojewódzkiej, powiatowej i granicznej stacji sanitarno-epidemiologicznej, będących zakładami opieki zdrowotnej.

4a.  Uprawnienia organu założycielskiego w rozumieniu przepisów o zakładach opieki zdrowotnej w stosunku do wojewódzkiej i powiatowej stacji sanitarno-epidemiologicznej posiada wojewoda.

4b.   Uprawnienia organu założycielskiego w rozumieniu przepisów o zakładach opieki zdrowotnej w stosunku do granicznej stacji sanitarno-epidemiologicznej posiada Główny Inspektor Sanitarny.

5. Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw administracji publicznej określi, w drodze rozporządzenia, wykaz granicznych stacji sanitarno-epidemiologicznych, uwzględniając w szczególności terytorialny zakres działania oraz siedziby państwowych granicznych inspektorów sanitarnych. 

6. Państwowy wojewódzki inspektor sanitarny może powierzyć państwowemu powiatowemu i państwowemu granicznemu inspektorowi sanitarnemu, w drodze porozumienia, prowadzenie spraw z zakresu swojej właściwości, w tym wydawanie w jego imieniu decyzji administracyjnych. 

7. Ilekroć w dalszych przepisach ustawy jest mowa o państwowym inspektorze sanitarnym bez bliższego rozróżnienia, to przepisy te odnoszą się do państwowego wojewódzkiego, państwowego powiatowego i państwowego granicznego inspektora sanitarnego. 

1. Państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego powołuje Główny Inspektor Sanitarny po zakończeniu postępowania kwalifikacyjnego przeprowadzonego z udziałem wojewody. 

2. Zastępcę państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego powołuje i odwołuje Główny Inspektor Sanitarny na wniosek właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego.

3. Państwowego granicznego i państwowego powiatowego inspektora sanitarnego powołuje państwowy wojewódzki inspektor sanitarny po zakończeniu postępowania kwalifikacyjnego przeprowadzonego z udziałem wojewody. 

4. Zastępcę państwowego powiatowego i państwowego granicznego inspektora sanitarnego powołuje i odwołuje państwowy wojewódzki inspektor sanitarny na wniosek właściwego odpowiednio państwowego powiatowego lub państwowego granicznego inspektora sanitarnego. 

5. Powołanie na stanowisko państwowego inspektora sanitarnego następuje na okres 5 lat. 

6. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, warunki i sposób prowadzenia postępowania kwalifikacyjnego, o którym mowa w ust. 1 i 3, uwzględniając w szczególności sposób ogłaszania o zamiarze przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego oraz skład i zasady działania komisji kwalifikacyjnej. 

7. Główny Inspektor Sanitarny może w każdym czasie odwołać państwowego wojewódzkiego, państwowego powiatowego i państwowego granicznego inspektora sanitarnego, jeżeli przemawia za tym interes służby, a w szczególności, jeżeli działalność tego państwowego inspektora sanitarnego lub podległej mu jednostki może zagrozić prawidłowemu wykonywaniu zadań Państwowej Inspekcji Sanitarnej, a zwłaszcza naruszyć bezpieczeństwo sanitarne na terenie właściwości danej jednostki. Odwołanie w tym trybie następuje w drodze decyzji administracyjnej i wymaga szczegółowego uzasadnienia na piśmie.

1.  Państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego i jego zastępcę powołuje i odwołuje wojewoda za zgodą Głównego Inspektora Sanitarnego.

2.   Państwowego granicznego inspektora sanitarnego i jego zastępcę powołuje i odwołuje Główny Inspektor Sanitarny za zgodą wojewody właściwego ze względu na siedzibę państwowego granicznego inspektora sanitarnego.

3.   Państwowego powiatowego inspektora sanitarnego i jego zastępcę powołuje i odwołuje starosta za zgodą państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego.

4.   Jeżeli obszar działania państwowego powiatowego inspektora sanitarnego obejmuje dwa lub więcej powiaty, państwowego powiatowego inspektora sanitarnego i jego zastępcę powołuje i odwołuje, za zgodą państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego, starosta powiatu, w którym państwowy powiatowy inspektor sanitarny ma siedzibę, po zasięgnięciu opinii pozostałych zainteresowanych starostów.

5.   Powołanie na stanowisko państwowego inspektora sanitarnego następuje na okres 5 lat.

6.   Wojewoda na wniosek Głównego Inspektora Sanitarnego i starosta na wniosek Głównego Inspektora Sanitarnego lub państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego mogą w każdym czasie odwołać, odpowiednio, państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego albo państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, jeżeli przemawia za tym interes służby, a w szczególności jeżeli działalność tego państwowego inspektora sanitarnego lub podległej mu jednostki może zagrozić prawidłowemu wykonywaniu zadań Państwowej Inspekcji Sanitarnej, a zwłaszcza naruszyć bezpieczeństwo sanitarne na terenie właściwości danej jednostki.

1. W rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawach należących do zakresu zadań i kompetencji Państwowej Inspekcji Sanitarnej, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, organem właściwym jest państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny, z zastrzeżeniem ust. 1a. 

1a. Państwowy wojewódzki inspektor sanitarny jest organem właściwym w zakresie  higieny radiacyjnej.
1a.  Państwowy wojewódzki inspektor sanitarny jest:

2. W postępowaniu administracyjnym organami wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego są: 

1) w stosunku do państwowego powiatowego i państwowego granicznego inspektora sanitarnego - państwowy wojewódzki inspektor sanitarny , 
2) w stosunku do państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego - Główny Inspektor Sanitarny. 

1. Główny Inspektor Sanitarny ustala ogólne kierunki działania organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej lub - w przypadku zagrożenia bezpieczeństwa sanitarnego w zakresie należącym do właściwości Państwowej Inspekcji Sanitarnej - szczegółowe zasady postępowania państwowych inspektorów sanitarnych, a także zasady współdziałania z innymi organami kontroli państwowej. 

2. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, przysługują państwowemu wojewódzkiemu inspektorowi sanitarnemu w stosunku do państwowych powiatowych i państwowych granicznych inspektorów sanitarnych, którym wojewódzki inspektor sanitarny może również wydawać polecenia dotyczące podjęcia konkretnych czynności w całym zakresie ich działania. 

3. Rada powiatu i sejmik województwa przynajmniej raz na rok rozpatrują informacje właściwego inspektora sanitarnego o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu i województwa. Państwowy wojewódzki inspektor sanitarny informuje zarząd powiatu o wynikach kontroli obiektów o podstawowym znaczeniu dla danego terenu.

4. (uchylony). 
5. (uchylony). 
6. (uchylony). 
7. (uchylony). 

1. Państwowym Inspektorem sanitarnym może być osoba, która: 

1) jest obywatelem polskim, 
2) ma pełną zdolność do czynności prawnych oraz korzysta z pełni praw publicznych, 
3) jest lekarzem i uzyskała kierunkową specjalizację w trybie przewidzianym w odrębnych przepisach, albo posiada inne wyższe wykształcenie i uzyskała specjalizację z dziedziny medycyny,
    posiada następujące kwalifikacje:

a)   jest lekarzem i uzyskała, w trybie przewidzianym w odrębnych przepisach, specjalizację przewidzianą w wykazie specjalizacji określonym na podstawie art. 8 ust. 7,
b)   posiada tytuł zawodowy magistra i uzyskała dodatkowe kwalifikacje mające zastosowanie w realizacji zadań Państwowej Inspekcji Sanitarnej, które określi, w drodze rozporządzenia, minister właściwy do spraw zdrowia mając na względzie zadania i zakres działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

4) swoją postawą obywatelską daje rękojmię należytego wykonywania zadań pracownika organu państwowego, 
5) posiada stan zdrowia pozwalający na zatrudnienie na określonym stanowisku. 

3. Do państwowych inspektorów sanitarnych oraz ich zastępców stosuje się przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne (Dz.U. Nr 106, poz. 679, z późn. zm.2) [Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1126, z 1999 r. Nr 49, poz. 483, z 2000 r. Nr 26, poz. 306, z 2002 r. Nr 113, poz. 984 i Nr 214, poz. 1806 oraz z 2003 r. Nr 137, poz. 1302 oraz z 2005 r. Nr 169, poz. 1417.], odnoszące się do osób, o których mowa w art. 2 pkt 11 tej ustawy, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5. 

4. Naruszenie zakazów, o których mowa w art. 4 ustawy wymienionej w ust. 3, przez państwowego inspektora sanitarnego lub jego zastępcę stanowi podstawę do odwołania ze stanowiska. 

5. Oświadczenie, o którym mowa w art. 10 ustawy wymienionej w ust. 3, składają odpowiednio: 

1) państwowi powiatowi i państwowi graniczni inspektorzy sanitarni oraz ich zastępcy - państwowym wojewódzkim inspektorom sanitarnym,
2) państwowi wojewódzcy inspektorzy sanitarni oraz ich zastępcy - Głównemu Inspektorowi Sanitarnemu.

1. Pracownik Państwowej Inspekcji Sanitarnej, o którym mowa w art. 14 ust. 1, bez zgody właściwego państwowego inspektora sanitarnego, nie może: 

1) prowadzić działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1807, z późn. zm.3) [Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz.U. z 2004 r. Nr 281, poz. 2777 oraz z 2005 r. Nr 33, poz. 289, Nr 94, poz. 788, Nr 143, poz. 1199, Nr 175, poz. 1460, Nr 177, poz. 1468, Nr 178, poz. 1480, Nr 179, poz. 1485, Nr 180, poz. 1494 i Nr 183, poz. 1538.], a także zarządzać taką działalnością lub być przedstawicielem czy pełnomocnikiem w prowadzeniu takiej działalności, 
2) wykonywać dodatkowych zajęć zarobkowych. 

1. Pracownikom Państwowej Inspekcji Sanitarnej wykonującym czynności kontrolne przysługuje dodatek specjalny do wynagrodzenia. 

2. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, tryb przyznawania dodatku, o którym mowa w ust. 1, a także jego wysokość, uwzględniając w szczególności, przy określaniu trybu przyznawania dodatku - zadania, które będą zaliczane do czynności kontrolnych.

Art. 15. 

1. Państwowy Inspektor sanitarny wykonuje zadania przy pomocy podległej mu stacji sanitarno-epidemiologicznej, będącej zakładem opieki zdrowotnej, finansowanym z budżetu państwa. 

1a. Minister właściwy do spraw zdrowia posiada w stosunku do stacji sanitarnoepidemiologicznych uprawnienia organu założycielskiego w rozumieniu przepisów o zakładach opieki zdrowotnej. 

1b. Państwowi powiatowi i państwowi graniczni inspektorzy sanitarni są bezpośrednio podlegli państwowym wojewódzkim inspektorom sanitarnym, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2003 r. Nr 15, poz. 148, z późn. zm.4))5) [Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz.U. z 2003 r. Nr 45, poz. 391, Nr 65, poz. 594, Nr 96, poz. 874, Nr 166 poz. 1611 i Nr 189, poz. 1851, z 2004 r. Nr 19, poz. 177, Nr 93, poz. 890, Nr 121, poz. 1264, Nr 123, poz. 1291, Nr 210, poz. 2135 i Nr 273, poz. 2703 oraz z 2005 r. Nr 14, poz. 114, Nr 64, poz. 565 i Nr 180, poz. 1495.  Ustawa z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2003 r. Nr 15, poz. 148) została uchylona przez art. 244 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 249, poz. 2104 i Nr 169, poz. 1420 oraz z 2006 r. Nr 45, poz. 319 i Nr 104, poz. 708), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2006 r.] . 

2. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, strukturę organizacyjną, warunki i sposób działania stacji sanitarno-epidemiologicznych oraz kwalifikacje wymagane na poszczególne stanowiska pracy, a także wzór legitymacji służbowej pracownika stacji sanitarno-epidemiologicznej, uwzględniając w szczególności: 

1) przy określaniu struktury organizacyjnej - komórki organizacyjne stacji sanitarno-epidemiologicznych, 
2) przy określaniu warunków działania - sposób nadawania regulaminu organizacyjnego stacji sanitarno-epidemiologicznych, 
3) przy określaniu kwalifikacji - kwalifikacje zawodowe, wykształcenie, specjalizacje, przeszkolenia oraz minimalną liczbę lat pracy. 

1. Stacje sanitarno-epidemiologiczne określone w wykazach, o których mowa w ust. 3, wykonują badania laboratoryjne w zakresie nadzoru sanitarnego, działając w zintegrowanym systemie badań laboratoryjnych. 

2. Przez zintegrowany system badań laboratoryjnych rozumie się jednolity sposób wykonywania badań laboratoryjnych w zakresie nadzoru sanitarnego nad warunkami: 

1) jakości zdrowotnej wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi określonej w przepisach o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, 
2) jakości zdrowotnej żywności, w ramach urzędowej kontroli żywności i monitoringu określonych w przepisach o bezpieczeństwie żywności i żywienia. 

1) wykaz stacji sanitarno-epidemiologicznych wykonujących badania wody w zintegrowanym systemie badań laboratoryjnych, 
2) wykaz stacji sanitarno-epidemiologicznych wykonujących badania jakości zdrowotnej żywności w zintegrowanym systemie badań laboratoryjnych 
- mając na względzie strukturę organizacyjną stacji sanitarno-epidemiologicznych oraz liczbę podmiotów objętych na danym terenie nadzorem sanitarnym i charakter prowadzonej przez te podmioty działalności gospodarczej. 

1. W Policji, Państwowej Straży Pożarnej, Straży Granicznej, Biurze Ochrony Rządu, jednostkach organizacyjnych podległych i nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, zakładach opieki zdrowotnej tworzonych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, urzędzie obsługującym ministra właściwego do spraw wewnętrznych oraz w jednostkach organizacyjnych Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu i Centralnego Biura Antykorupcyjnego, zadania Państwowej Inspekcji Sanitarnej wykonuje Państwowa Inspekcja Sanitarna Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, finansowana z budżetu państwa. 

2. Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia, organizację oraz zasady i tryb wykonywania zadań przez Państwową Inspekcję Sanitarną Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji: 

1) na terenie urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw wewnętrznych oraz jednostek organizacyjnych podległych i nadzorowanych przez tego ministra, 
2) na terenie zakładów opieki zdrowotnej tworzonych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, 
3) w stosunku do pracowników jednostek, o których mowa w pkt 1, oraz funkcjonariuszy Policji, Państwowej Straży Pożarnej, Straży Granicznej i Biura Ochrony Rządu, uwzględniając specyfikę zadań wykonywanych przez Państwową Inspekcję Sanitarną Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji i potrzebę zapewnienia sprawnego działania tej Inspekcji. 

1. Na terenach jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony Narodowej, w rejonach zakwaterowania przejściowego jednostek wojskowych oraz w stosunku do wojsk obcych przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz przemieszczających się przez to terytorium, zadania Państwowej Inspekcji Sanitarnej wykonują organy Wojskowej Inspekcji Sanitarnej, finansowanej z budżetu państwa. 

1a.  Organy Wojskowej Inspekcji Sanitarnej wykonują zadania przy pomocy podległych im wojskowych ośrodków medycyny prewencyjnej, będących zakładami opieki zdrowotnej.

2. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, organizację oraz warunki i tryb wykonywania zadań przez Wojskową Inspekcję Sanitarną: 

1) na terenie jednostek organizacyjnych określonych w ust. 1, oraz w rejonach zakwaterowania przejściowego jednostek wojskowych, 
2) w stosunku do żołnierzy w służbie czynnej oraz pracowników wojska zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych określonych w ust. 1, 
3) w stosunku do żołnierzy wojsk obcych i ich personelu cywilnego, przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej albo przemieszczających się. 

Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości, określa w drodze rozporządzenia zasady wykonywania zadań przez państwowych inspektorów sanitarnych w odniesieniu do zakładów karnych, aresztów śledczych oraz schronisk dla nieletnich i zakładów poprawczych, podległych Ministrowi Sprawiedliwości. 

1. Państwowy Inspektor sanitarny jest uprawniony do kontroli zgodności budowanych obiektów z wymaganiami higienicznymi i zdrowotnymi, określonymi w obowiązujących przepisach. 

2. Stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości są wpisywane do dziennika budowy, z wyznaczeniem terminu ich usunięcia. 

1. Państwowy Inspektor sanitarny w związku z wykonywaną kontrolą ma prawo:

1. Państwowy inspektor sanitarny lub Główny Inspektor Sanitarny w związku z wykonywaną kontrolą ma prawo:

1) wstępu o każdej porze dnia i nocy, na terenie miast i wsi do: 

a) zakładów pracy oraz wszystkich pomieszczeń i urządzeń wchodzących w ich skład, 
b) obiektów użyteczności publicznej, obiektów handlowych, ogrodów działkowych i nieruchomości oraz wszystkich pomieszczeń wchodzących w ich skład, 
c) środków transportu i obiektów z nimi związanych, w tym również na statki morskie, żeglugi śródlądowej i powietrzne, 
d) obiektów będących w trakcie budowy,

1)  wstępu na terenie miast i wsi do:

a)   zakładów pracy oraz wszystkich pomieszczeń i urządzeń wchodzących w ich skład,
b)   obiektów użyteczności publicznej, obiektów handlowych, ogrodów działkowych i nieruchomości oraz wszystkich pomieszczeń wchodzących w ich skład,
c)   środków transportu i obiektów z nimi związanych, w tym również na statki morskie, żeglugi śródlądowej i powietrzne,
d)   obiektów będących w trakcie budowy

2) żądania pisemnych lub ustnych informacji oraz wzywania i przesłuchiwania osób, 
3) żądania okazania dokumentów i udostępniania wszelkich danych, 
4) pobierania próbek do badań laboratoryjnych. 

1. Inspektor sanitarny ma prawo wstępu do mieszkań w razie podejrzenia lub stwierdzenia choroby zakaźnej, zagrożenia zdrowia czynnikami środowiskowymi, a także jeżeli w mieszkaniu jest lub ma być prowadzona działalność produkcyjna lub usługowa. 

1.  Państwowy inspektor sanitarny lub Główny Inspektor Sanitarny ma prawo wstępu do mieszkań w razie podejrzenia lub stwierdzenia choroby zakaźnej, zagrożenia zdrowia czynnikami środowiskowymi, a także jeżeli w mieszkaniu jest lub ma być prowadzona działalność produkcyjna lub usługowa.

2. Wstęp do mieszkań osób korzystających z immunitetów dyplomatycznych na mocy ustaw, umów bądź zwyczajów międzynarodowych jest dozwolony jedynie w porozumieniu z właściwym przedstawicielem dyplomatycznym. 

1. W razie stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, państwowy inspektor sanitarny nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień. 

2. Jeżeli naruszenie wymagań, o których mowa w ust. 1, spowodowało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, państwowy inspektor sanitarny nakazuje unieruchomienie zakładu pracy lub jego części (stanowiska pracy, maszyny lub innego urządzenia), zamknięcie obiektu użyteczności publicznej, wyłączenie z eksploatacji środka transportu, wycofanie z obrotu środka spożywczego, przedmiotu użytku, materiału i wyrobu przeznaczonego do kontaktu z żywnością, kosmetyku lub innego wyrobu mogącego mieć wpływ na zdrowie ludzi albo podjęcie lub zaprzestanie innych działań; decyzje w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu. 

3. Z powodów i w trybie określonych w ust. 2, państwowy inspektor sanitarny nakazuje likwidację hodowli lub chowu zwierząt. 

4. (uchylony)  

1. Państwowy Inspektorowi sanitarnemu przysługuje prawo zgłoszenia sprzeciwu przeciwko uruchomieniu wybudowanego lub przebudowanego zakładu pracy lub innego obiektu budowlanego, wprowadzeniu nowych technologii lub zmian w technologii, dopuszczeniu do obrotu materiałów stosowanych w budownictwie lub innych wyrobów mogących mieć wpływ na zdrowie ludzi - jeżeli w toku wykonywanych czynności stwierdzi, że z powodu nieuzwględnienia wymagań higienicznych i zdrowotnych określonych w obowiązujących przepisach mogłoby nastąpić zagrożenie życia lub zdrowia ludzi. 

2. Zgłoszenie sprzeciwu wstrzymuje dalsze działania w sprawach, o których mowa w ust. 1, do czasu wydania decyzji przez państwowego inspektora sanitarnego wyższego stopnia. 

W przypadkach wymienionych w art. 27, 27a i 28 państwowi inspektorzy sanitarni są uprawnieni do zabezpieczenia pomieszczeń, środków transportu, maszyn i innych urządzeń, środków spożywczych, przedmiotów użytku, materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością, detergentów oraz kosmetyków i innych wyrobów mogących mieć wpływ na zdrowie ludzi. Do postępowania zabezpieczającego stosuje się przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954, z późn. zm.⁵⁾), jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej.

W wypadkach wymienionych w art. 27-28 państwowi inspektorzy sanitarni są uprawnieni do zabezpieczenia pomieszczeń, środków transportu, maszyn i innych urządzeń, środków spożywczych, przedmiotów użytku, materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością, kosmetyków, detergentów, substancji chemicznych i preparatów chemicznych oraz innych wyrobów mogących mieć wpływ na zdrowie ludzi. Do postępowania zabezpieczającego stosuje się przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954, z późn. zm.6)), o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej.

Art. 29a.  

Uzyskane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w trakcie kontroli informacje, dokumenty i inne dane stanowiące tajemnicę kontrolowanego są objęte tajemnicą służbową i nie mogą być przekazywane innym organom ani ujawniane, jeżeli nie jest to konieczne ze względu na ochronę życia lub zdrowia człowieka, z wyłączeniem żądania sądu lub prokuratora w związku z toczącym się postępowaniem.".

1. W razie stwierdzenia istotnych uchybień w działalności kontrolowanej jednostki, mogących mieć wpływ na stan zdrowia lub życie ludzi, państwowy inspektor sanitarny, niezależnie od przysługujących mu środków, o których mowa w art. 27 i 28, zawiadamia o stwierdzonych uchybieniach kierownictwo kontrolowanej jednostki lub jednostkę albo organ powołany do sprawowania nadzoru nad tą jednostką. 

1.  W przypadku stwierdzenia istotnych uchybień w działalności kontrolowanej jednostki, mogących mieć wpływ na stan zdrowia lub życie ludzi, państwowy inspektor sanitarny, niezależnie od przysługujących mu środków, o których mowa w art. 27-28, zawiadamia o stwierdzonych uchybieniach kierownictwo kontrolowanej jednostki lub jednostkę albo organ powołany do sprawowania nadzoru nad tą jednostką.

2. (uchylony). 

3. Jednostka organizacyjna lub organ, do którego skierowano zawiadomienie, jest obowiązany w terminie 30 dni od dnia otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1 i 2, powiadomić o podjętych i wykonanych czynnościach właściwego państwowego inspektora sanitarnego. 

Art. 31.

1. Doraźne zalecenia, uwagi i wnioski, wynikające z przeprowadzonej kontroli zakładu pracy (statku), państwowy inspektor sanitarny wpisuje do książki kontroli sanitarnej, którą jest obowiązany posiadać zakład pracy (statek). 

2. Minister właściwy do spraw zdrowia, w drodze rozporządzenia, określa wzór książki kontroli sanitarnej, sposób jej prowadzenia, zasady dokonywania wpisów oraz tryb powiadamiania o usunięciu stwierdzonych uchybień. 

1.  Główny Inspektor Sanitarny może podejmować wszelkie czynności należące do zakresu działania państwowego inspektora sanitarnego, jeżeli przemawiają za tym względy bezpieczeństwa sanitarnego. W tych przypadkach Główny Inspektor Sanitarny staje się organem pierwszej instancji. O podjęciu czynności Główny Inspektor Sanitarny zawiadamia właściwego wojewodę lub starostę.

2.   Państwowy wojewódzki inspektor sanitarny może podejmować wszelkie czynności należące do zakresu działania państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, jeżeli jest to wskazane ze względu na szczególną wagę lub zawiłość sprawy. W tych przypadkach państwowy inspektor sanitarny wyższego stopnia staje się organem pierwszej instancji. O podjęciu czynności państwowy wojewódzki inspektor sanitarny zawiadamia właściwego wojewodę lub starostę.

1. Główny Inspektor Sanitarny może osobie posiadającej wymagane kwalifikacje nadać, z zastrzeżeniem ust. 2, w określonym zakresie oraz cofnąć uprawnienie rzeczoznawcy do spraw sanitarno-higienicznych do uzgadniania w imieniu państwowego inspektora sanitarnego dokumentacji projektowej pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych. 

2. (uchylony). 

3. Główny Inspektor Sanitarny powołuje w drodze zarządzenia Komisję Kwalifikacyjną do spraw oceny kwalifikacji kandydata na rzeczoznawcę do spraw sanitarno-higienicznych oraz prowadzi listę rzeczoznawców. 

4. Za przyznanie uprawnienia rzeczoznawcy pobierana jest opłata. 

5. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, kwalifikacje rzeczoznawców, warunki, zakres i tryb przyznawania i cofania uprawnień rzeczoznawcy do spraw sanitarno-higienicznych, wysokość opłat ponoszonych w związku z przyznaniem uprawnienia rzeczoznawcy, warunki i tryb działania oraz wynagradzania Komisji Kwalifikacyjnej, a także warunki i tryb uzgadniania przez rzeczoznawców dokumentacji projektowej, uwzględniając w szczególności: 

1) przy określaniu kwalifikacji - wykształcenie, praktykę zawodową oraz egzamin kwalifikacyjny, 
2) przy określeniu warunków, zakresu i trybu przyznawania i cofania uprawnień rzeczoznawcy - wykaz dokumentów niezbędnych do wszczęcia postępowania, zakres uprawnień rzeczoznawców oraz ich obowiązki. 

1. Państwowy Inspektor sanitarny może upoważnić niektórych pracowników stacji sanitarno-epidemiologicznych do wykonywania w jego imieniu określonych czynności kontrolnych i wydawania decyzji na zasadach i w trybie określonych przez ministra właściwego do spraw zdrowia w drodze rozporządzenia. Rozporządzenie w szczególności ustali zakres uprawnień oraz rodzaj czynności kontrolnych, do wykonywania których został dany pracownik upoważniony.

1.  Państwowy inspektor sanitarny lub Główny Inspektor Sanitarny może upoważnić odpowiednio pracowników podległej mu stacji sanitarno-epidemiologicznych lub pracowników Głównego Inspektoratu Sanitarnego do wykonywania w jego imieniu określonych czynności kontrolnych i wydawania decyzji na zasadach i w trybie określonych przez ministra właściwego do spraw zdrowia w drodze rozporządzenia. Rozporządzenie w szczególności ustali zakres uprawnień oraz rodzaj czynności kontrolnych, do wykonywania których został dany pracownik upoważniony.

2. Osoby dokonujące czynności kontrolnych podlegają przy wykonywaniu swoich zadań szczególnej ochronie prawnej, przewidzianej w odrębnych przepisach dla funkcjonariuszy publicznych. 

1. Za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania, z zastrzeżeniem ust. 2. Opłaty ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. 

2. Za badania laboratoryjne i inne czynności wykonywane w związku ze sprawowaniem bieżącego nadzoru sanitarnego przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie pobiera się opłat od osób oraz jednostek organizacyjnych obowiązanych do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych, jeżeli w wyniku badań nie stwierdzono naruszenia tych wymagań. 

3. Za badania laboratoryjne i inne czynności związane z wydaniem oceny o środkach spożywczych, substancjach dodatkowych dozwolonych i przedmiotach użytku, materiałach i wyrobach przeznaczonych do kontaktu z żywnością, kosmetykach, przywożonych z zagranicy w celu wprowadzenia do obrotu lub produkcji, wykonywane w ramach bieżącego nadzoru sanitarnego, pobiera się od osób lub jednostek organizacyjnych, na rzecz których są one przywożone, opłaty w wysokości określonej w ust. 1, choćby badania związane z wydaniem oceny nie wykazały naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych. 

3a. Za badania laboratoryjne i inne czynności związane z wydaniem oceny o środkach spożywczych, substancjach dodatkowych dozwolonych oraz materiałach i wyrobach przeznaczonych do kontaktu z żywnością wywożonych za granicę pobiera się od przedsiębiorców, na rzecz których są one wykonywane, opłaty w wysokości określonej w ust. 1, choćby badania związane z wydaniem oceny nie wykazywały naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych.

3b.  Niezależnie od opłat, o których mowa w ust. 1-3a, stacje sanitarno-epidemiologiczne mogą pozyskiwać środki finansowe z tytułu sprzedaży usług zleconych, w szczególności w zakresie:

3c.   Środki pochodzące z wykonywanych przez stacje sanitarno-epidemiologiczne usług, o których mowa w ust. 3b, stanowią dochody budżetu państwa.".

4. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, sposób ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności, o których mowa w ust. 1-3a, z uwzględnieniem kosztów ich wykonania.
4.  Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, sposób ustalania i wysokość opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności, o których mowa w ust. 1-3a, z uwzględnieniem kosztów ich wykonania i sposobu pobierania.

5. (uchylony). 

6. (uchylony). 

W postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

1.  W postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

2.   Do kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy stosuje się przepisy rozdziału 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095, z późn. zm.18)).".

1. Jeżeli państwowy powiatowy inspektor sanitarny przejmuje zadania jednego lub kilku państwowych powiatowych inspektorów sanitarnych, zgodnie z art. 10 ust. 1a, zachowują ważność decyzje i postanowienia wydane przez państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, którego zadania są przejmowane. 

2. Postępowania wszczęte i niezakończone przez państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, którego zadania są przejmowane, są prowadzone dalej przez państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, który przejął zadania tego państwowego powiatowego inspektora sanitarnego. 

Kto utrudnia lub udaremnia działalność organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej podlega karze aresztu do 30 dni, ograniczenia wolności albo grzywny.

Art. 37b.    Kto wbrew decyzji właściwego państwowego inspektora sanitarnego produkuje, wprowadza do obrotu lub nie wycofuje z rynku substancji, preparatu lub wyrobu,
podlega karze grzywny, karze ograniczenia wolności albo karze pozbawienia wolności do lat 2.

Art. 38. 1.   Kto utrudnia lub udaremnia działalność organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej,
podlega karze aresztu do 30 dni, karze ograniczenia wolności albo karze grzywny.

2.   Orzekanie w sprawach o czyny, o których mowa w ust. 1, następuje w trybie przepisów ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 2008 r. Nr 133, poz. 848, Nr 214, poz. 1344 i Nr 237, poz. 1651).".

1. Traci moc dekret z dnia 14 sierpnia 1954 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. Nr 37, poz. 160 i z 1975 r. Nr 16, poz. 91). 

2. (pominięty). 

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 września 1985 r., z tym że przepis art. 13 ust. 1 pkt 3 wchodzi w życie z dniem 1 września 1997 r. 
 

Obdarzony drugą po Prezydencie RP godnością Państwa Polskiego Marszałek Sejmu był łaskaw zakończyć wakacje parlamentarne 2007 stwierdzeniem, że uważa się za likwidatora „tego Sejmu”. Tak oto piewca wasalnej Konstytucji kadłubowego Księstwa Warszawskiego przebił dornowatość poprzednich wyrazów szacunku dla polskich wyborców, zwłaszcza dla lekarzy przymuszanych do niewolniczej pracy groźbą wzięcia w kamasze i na odchodnem obdarowanych złośliwością skierowaną przeciw całej grupie zawodowej: „Lekarzu, pokaż co masz w garażu!”. W środowisku już słychać riposty z wyborczymi rymowankami, w rodzaju „Zamiast osła, wybierz posła!”. 

Sprawiedliwość wymaga docenić szczerość tego pana. Inni rządzący instytucje naszego Państwa po cichu już zlikwidowali lub likwidują. Pozostawiając czytelnikom bardzo bardzo szerokie pole eksploracji tej frapującej tezy w dowolnej dziedzinie życia zbiorowego Polaków, zajmę się tylko ochroną zdrowia, a właściwie jej brakiem w wyniku zamierzonej likwidacji systemu ochrony zdrowia. 

Warto poczytać, bo a nuż kolejne samobójcze wybory okażą się równie tragiczne w skutkach jak poprzednie i zamiast na ekranie telewizora wielu z nas w lustrze albo we własnym domu będzie oglądać rozpacz osoby chorej na raka, która doczekała się przerzutów a nie leczenia, albo łzy rodziców noworodka ciężko chorego, a mimo to ewakuowanego ze szpitala. I pomyśleć, że kiedyś nawet przechodzące fronty wojen nie przerywały pracy szpitali. Latem 2007r. najłatwiej było o pomoc w krzakach naprzeciw Urzędu Rady Ministrów w Alejach Jerozolimskich u protestujących i głodujących pielęgniarek. Reżimowa telewizja nadzwyczaj sprawnie udokumentowała nie tylko niezłomność heroin w pielęgniarskich czepkach, lecz także zareklamowała ich gotowość do udzielania pomocy rodakom w potrzebie. Jedna z protestantek z przewieszonym przez szyję fonendoskopem oświadczyła do kamery: „Wykonujemy badania EKG i USG, mierzymy ciśnienie, kilka osób wymagało interwencji pogotowia”. Pewnie te badania, zwłaszcza USG, wykryły potrzebę przeszczepienia serca. Polskiego sztucznego, za dowolną cenę obsługi projektu, naturalnie. I to bez opisu EKG, bo na opis zwykły klient Narodowego Funduszu Zdrowia musi czekać tygodniami. 

Tajne plany prywatyzacji opieki zdrowotnej są stopniowo odsłaniane przez prominentnych działaczy opozycyjnej partii, wręcz jej ikony, które cichaczem i podstępnie wkradły się do rządu, aby tu szkodzić wizerunkowi wodza w dwóch osobach, ze skutkiem jeszcze gorszym niż zdemaskowana krecia robota najważniejszego z ministrów, bo śmiertelnym dla licznych przedstawicieli schorowanego i spracowanego elektoratu. 

Z najnowszej publikacji The Lancet Oncology wynika, że pięciu lat od chwili rozpoznania raka w Polsce nie dożywa 51,7% kobiet i 61,2% mężczyzn, co lokuje nas w ogonie Europy. Młodych ludzi uciekających od takiego poziomu opieki zdrowotnej należy wszakże przestrzec przed wybieraniem Anglii jako azylu przed śmiercią z powodu raka. Okazuje się, że pomimo trzykrotnie większych wydatków na opiekę zdrowotną sytuacja chorych na raka jest tam tak samo dramatyczna jak u nas, przede wszystkim z powodu kolejek. Na równie złą sytuację w Czechach składa się podstępny przebieg  nowotworów złośliwych jelita grubego zbierających śmiertelne żniwo wśród piwoszy. W naszym kraju trend zachorowań na raka jelita grubego ma tendencję szybkiego wzrostu odpowiadającą przyrostowi spożycia piwa z masowej produkcji. Niektóre składniki piwa odgrywają dowiedzioną rolę w kancerogenezie, ale oczywiście nie wyczerpują listy czynników, którym epidemiolodzy przypisują udział w powstawaniu raka jelita grubego. Aby zdać sobie sprawę z powagi zagrożenia, wystarczy przejrzeć listę substancji rakotwórczych w wodzie z kranu, zwłaszcza pochodzącej z ujęć powierzchniowych, w szczególności tej, która w warunkach upalnego lata przy niskim poziomie opadów stanowi w istocie zagęszczony ściek wymagający agresywnego uzdatniania, które i tak ma swoje technologiczne granice sprawności, a do tego wprowadza dodatkowe substancje szkodliwe, w tym rakotwórcze. Kto przeżył lato w Warszawie, ten wie czym to „pachnie”. Równocześnie srodze zawiedli się ci, którzy chcieli wiedzieć czy bez ryzyka dla zdrowia mogą pić tak cuchnąca wodę. Wbrew obowiązującemu prawu, którego wejście w życie celebrowaliśmy na łamach „Świata Konsumenta” (vide Nr 5 (66) maj 2007 artykuł p. t. PRAWO DO INFORMACJI O WODZIE), Państwowa Inspekcja Sanitarna zapomniała podać do publicznej wiadomości

• dane o przekroczeniach dopuszczalnych wartości parametrów jakości wody oraz związanych z nimi zagrożeniach zdrowotnych; 
• dane o pogorszeniu jakości wody pod względem organoleptycznym; 
• informacje o możliwości poprawy jakości wody przy użyciu środków dostępnych dla konsumentów; 
• zalecenia mające na celu minimalizację zagrożenia dla zdrowia ludzkiego.

Nic z tych rzeczy. W 2006 r. w organach Państwowej Inspekcji Sanitarnej zbadano 92 118 próbek środków spożywczych, czterokrotnie mniej niż w roku 2000, kiedy ta liczba sięgnęła 375 767. Do rażącego spadku intensywności nadzoru sanitarnego dochodzi pomimo masowego zalewu naszego rynku produktami niosącymi nowe zagrożenia. Uderzająco niska jest liczba badań żywności na obecność organizmów genetycznie modyfikowanych. Według opublikowanego w sierpniu raportu Głównego Inspektora Sanitarnego w 2006 roku zbadano zaledwie 571 próbek żywności w kierunku obecności organizmów genetycznie zmodyfikowanych. W raporcie podano co następuje „Do badań zostały pobrane próbki z produktów potencjalnie mogących zawierać GMO, takich jak np.: produkty sojowe, owoce i warzywa, przetwory mięsne i drobiowe, przetwory piekarnicze i ciastkarskie, koncentraty spożywcze, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego. Badania zostały przeprowadzone w trzech Laboratoriach Badania Żywności Genetycznie Zmodyfikowanej działających w strukturach Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Spośród zbadanych próbek 7 zostało zakwestionowanych ze względu na nieprawidłowe oznakowanie produktów, w których wykryto genetycznie zmodyfikowaną soję Roundup Ready. Pięć z nich nie posiadało odpowiedniego oznakowania na opakowaniu, pomimo zawartości tego GMO w ilości powyżej 0,9%. Soja Roundup Ready jest organizmem genetycznie zmodyfikowanym, autoryzowanym jako żywność oraz do produkcji żywności zgodnie z rozporządzeniem nr 1829/2003 Parlamentu  Europejskiego i Rady z dnia 22 września 2003 roku w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy. Soja ta może znajdować się na rynku pod warunkiem, że jest oznakowana zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia. produktami, w których wykryto soję genetycznie zmodyfikowaną były: mąka sojowa (1 próbka), wafle o smaku kakaowym (1 próbka), szynka mielona (1 próbka), kiełbasa (2 próbki).

W pozostałych 2 próbkach izolatu białka sojowego stwierdzono również białko soi Roundup Ready, jednakże na opakowaniu nie tylko nie była umieszczona informacja o jego obecności, lecz została umieszczona deklaracja o nieobecności GMO w produkcie – „NON GMO”. Ponadto, w ramach wypełniania zobowiązań wynikających z decyzji Komisji nr 2006/601 z dnia 5 września 2006 roku w sprawie środków nadzwyczajnych w odniesieniu do niedozwolonego genetycznie zmodyfikowanego organizmu pod nazwą LL RICE 601 w produktach z ryżu, zmienionej decyzją nr 2006/754 z dnia 6 listopada 2006 roku, do badań zostały pobrane 54 próbki produktów ryżowych. W trzech próbkach znaleziono genetycznie zmodyfikowany materiał.”

Na łamach magazynu należącego do firmy prowadzącej odpłatne szkolenia HACCP Główny Inspektor Sanitarny twierdzi, że „w gospodarce wolnorynkowej w społeczeństwie obywatelskim  powinniśmy wypracować jak najlepsze metody współpracy z partnerami prywatnymi i społecznymi”. Stąd też w Polsce profilaktyką nadwagi i otyłości wśród  młodzieży gimnazjalnej od listopada 2006 zajmują się członkowie Stowarzyszenia „Polska Federacja Producentów Żywności”: ALIMA-GERBER S.A., CARLSBERG POLSKA S.A., COCA COLA HBC Sp. z o.o., DANONE POLSKA Sp. z o.o., DEVELEY POLSKA, FARM FRITES POLAND S.A., FERRERO POLSKA Sp. z o.o., FRITO LAY POLAND Sp. z o.o., KRAFT FOODS POLSKA Sp. z o.o., MASTERFOODS POLSKA sp. z o.o., MONSANTO POLSKA Sp. z o.o., NESTLE POLSKA S. A., NUTRICIA POLSKA Sp. z o.o., PEPSI-COLA GENERAL BOTTLERS POLAND Sp. z o.o., RAISIO POLSKA FOODS Sp. z o.o., RIEBER FOODS POLSKA S.A., SM Gostyń, SŰDZUCKER POLSKA Sp. z o.o., TCHIBO WARSZAWA Sp. z o.o., TORUŃ PACIFIC Sp. z o.o., UNILEVER POLSKA S.A., W. W. K. "VINI", ZT BIELMAR Sp. z o.o., ŻYWIEC ZDRÓJ S.A.,  FEDERACJA POLSKICH BANKÓW ŻYWNOŚCI, IZBA GOSPODARCZA HANDLOWCÓW PRZETWÓRCÓW ZBÓŻ i PRODUCENTÓW PASZ, POLBISCO - Stowarzyszenie Producentów Wyrobów Czekoladowych i Cukierniczych, POLSKI ZWIĄZEK PRODUCENTÓW, EKSPORTERÓW i IMPORTERÓW MIĘSA, POLSKIE STOWARZYSZENIE PRODUCENTÓW MARGARYNY, STOWARZYSZENIE MŁYNARZY RP, ZWIĄZEK PRYWATNYCH PRZETWÓRCÓW MLEKA.
 

„W Jeleniej Górze od kilku lat trwa następujący proceder: SANEPID, któremu właściciele lokali gastronomicznych fałszuje badania pobierając wodę nie z ujęcia w lokalu gastronomicznym, lecz w stacji uzdatniania wody. SANEPID działa w porozumieniu ze spółką WODNIK i tłumaczy właścicielowi, że woda pobrana z jego kranu nie przejdzie pozytywnie badań dopuszczających jej do użytku w gastronomii i spożycia. Posiadam dowody na takie działania jak również jestem w stanie przeprowadzić prowokację i to udowodnić wraz ze znajomym dziennikarzem. Proszę o odpowiedź jak rozwiązać tę sprawę ... Tysiące ludzi jest oszukiwanych co do jakości wody w Kotlinie Jeleniogórskiej, a woda wodociągowa w Jeleniej Górze jest NAJDROŻSZA W POLSCE !!! (ok. 3 zł za 1000 L  ... to cena SAMEJ WODY bez opłat za ścieki !!!). Pomijam kwestię promieniotwórczego skażenia tej wody oraz tego, że tutaj WSZYSCY UMIERAJĄ WYŁĄCZNIE NA RAKA a w powodach śmierci lekarze wpisują kłamstwa, mogę podać kilkadziesiąt przykładów sfałszowanych aktów zgonu. (…)”

 

Reforma administracji publicznej, wprowadzona w życie z dniem 1 stycznia 1999 r. zmieniła organizację Inspekcji Sanitarnej, dokonując decentralizacji jej organów wykonawczych. W konsekwencji określone ustawą zadania Inspekcji Sanitarnej stały się w pewnej mierze zadaniami wojewódzkiej administracji rządowej, natomiast w głównej części – samorządowej administracji powiatowej.

Centralnym ośrodkiem koordynacyjnym, kierującym działalnością Inspekcji Sanitarnej został ustanowiony Główny Inspektor Sanitarny, do realizacji zadań którego powołano Główny Inspektorat Sanitarny – jako centralny urząd administracji rządowej. 

Organizacja tego Urzędu, po upływie ponad roku od jego utworzenia nie spełniała wymagań statutu, zarówno jeśli chodzi o strukturę organizacyjną, jak i zasady jego funkcjonowania. Nie powołano też kluczowych stanowisk Urzędu. Stan ten był po części konsekwencją negatywnego stosunku Głównego Inspektora Sanitarnego do wyodrębnienia Głównego Inspektoratu ze struktur Ministerstwa Zdrowia.

Zadania podejmowane przez Głównego Inspektora Sanitarnego w znacznym stopniu odbiegały od ustawowo określonego zakresu, dotyczącego przede wszystkim kierowania Inspekcją Sanitarną. Koncentrowały się bowiem na opracowywaniu projektów aktów prawnych, w ramach delegacji adresowanych ustawami do Ministra Zdrowia, względnie dokonywania analiz aktów obowiązujących, z punktu widzenia zgodności z normami Unii Europejskiej i przygotowywania wynikających stąd propozycji nowelizacyjnych.

Wobec braku odpowiedniego personelu, prace te były z zasady realizowane na podstawie umów, zawieranych z osobami prawnymi oraz fizycznymi. W tym trybie Główny Inspektor Sanitarny finansował w 2000 r., kosztem 771 tys. zł., prace nad blisko 40 projektami normatywnych aktów prawnych, z czego połowę zlecono osobom fizycznym. 

(z części szczegółowej: Podejmowane przez Główny Inspektorat Sanitarny prace o charakterze legislacyjnym  były z zasady realizowane na podstawie umów, zawieranych z osobami prawnymi oraz fizycznymi, w tym także z pracownikami Inspektoratu. Łącznie na realizację tego typu zadań wydatkowano w 2000 r. 771 tys. zł, z czego sfinansowano  22 umowy z osobami prawnymi za 485 tys. zł oraz 65 umów z osobami fizycznymi, za 286 tys. zł, w tym 19 umów za 43,7 tys. zł z pracownikami Inspektoratu. W tym trybie Główny Inspektor Sanitarny finansował w 2000 r. prace nad blisko 40 projektami normatywnych aktów prawnych, z czego połowę zlecono osobom fizycznym.  W ramach prac nad projektem ustawy o produktach biobójczych zawarto z osobami  fizycznymi łącznie 13 umów na kwotę 154,9 tys. zł, w tym jedną umowę, z okresem realizacji 3 miesiące, za 100 tys. zł a inną, z okresem realizacji 3 tygodnie, za 30 tys. zł.)

Główny Inspektor Sanitarny nie zapewnił właściwej organizacji procesu wydawania zezwoleń na produkcję, wprowadzanie do obrotu i przywożenie z zagranicy niektórych środków spożywczych, które stanowi jedno z ważnych uprawnień tego organu w zakresie zapewnienia odpowiedniej jakości zdrowotnej artykułów żywnościowych, gdyż kompleksową analizę przedkładanych wniosków wraz z przygotowaniem projektów zezwoleń i decyzji zlecono odpłatnie Instytutowi Żywności i Żywienia, nie pozostawiając w Głównym Inspektoracie Sanitarnym żadnej dokumentacji wydanych zezwoleń, ani nawet ich rejestru.

Zmiany w podporządkowaniu i sposobie funkcjonowania Inspekcji Sanitarnej, wprowadzone w życie równocześnie z reformą  administracji publicznej, nie zostały należycie przygotowane od strony legislacyjnej, ani organizacyjnej i finansowej.

Sytuacja ta stała się źródłem licznych błędnych interpretacji prawa, w szczególności w odniesieniu do obowiązku ustanowienia statutu dla stacji sanitarno-epidemiologicznych oraz wskazania organu właściwego w zakresie utworzenia powiatowych stacji sanitarno epidemiologicznych, w rozumieniu ustawy o zakładach opieki zdrowotnej. Główny Inspektorat Sanitarny uchylił się od interpretacji przepisów w tej sprawie. 

Do roku 1998 Główny Inspektor Sanitarny ustalał rokrocznie wytyczne do planów pracy wojewódzkich stacji sanitarno-epidemiologicznych, które były kierunkami działania organów Inspekcji Sanitarnej. W 1999 r., w konsekwencji zmian organizacyjnych nie przekazano do stacji pisemnych wytycznych tego typu, ograniczając się do omówienia tych kwestii na naradach z wojewódzkimi i powiatowymi inspektorami sanitarnymi. W rezultacie sporządzane plany charakteryzowały się dużą różnorodnością, zarówno pod względem formy jak i treści, nawet w obrębie jednej stacji.

Stwierdzono, że w 17 z 31 kontrolowanych stacji powiatowych nie był zadawalający stopień rozpoznania źródeł zagrożeń, podlegających nadzorowi tych stacji. Na ogół nie dysponowały one aktualnymi wykazami podmiotów prowadzących działalność, wymagającą bieżącego nadzoru sanitarnego, co było konsekwencją braku dostatecznej staranności w aktualizowaniu tych wykazów oraz nie wdrożenia odpowiednich mechanizmów administracyjnych, zapewniających bezzwłoczne informowanie stacji o podjęciu działalności przez nowe podmioty.

Nałożony na stacje obowiązek sporządzania projektów planów pracy, nie był egzekwowany ani przez inspektorów sanitarnych, jako kierowników stacji, ani przez jednostki wyższego szczebla. We wszystkich stacjach opracowywano wprawdzie dokumenty zwane planami, lecz zawsze dotyczyły one tylko prac poszczególnych oddziałów, działów czy sekcji, a poza tym ich forma i zawartość nie była zunifikowana i na ogół miała jedynie charakter informacyjny, bez określenia zakresu podmiotowego i przedmiotowego oraz liczby planowanych kontroli.

Wykonanie tych planów też nie było egzekwowane a zakres wykonanych inspekcji był kształtowany, trudnymi do zweryfikowania, aktualnymi ocenami potrzeb a także możliwości kadrowych i technicznych w tym transportowych stacji.

Nie zapewniono nowo tworzonym organom Inspekcji Sanitarnej należytych warunków, niezbędnych dla wykonywania ich zadań, a w tym dostatecznych środków finansowych. Właściwych warunków nie zapewniono nawet Głównemu Inspektoratowi Sanitarnemu, który z chwilą jego utworzenia nie został wyposażony w mienie nieruchome, niezbędne do wykonywania zadań statutowych, jak tego wymaga ustawa o gospodarce nieruchomościami.

W warunkach niedostatku środków finansowych, stacje w szerokim zakresie wykorzystywały prawną możliwość uzyskania dodatkowych środków finansowych w wyniku działalności komercyjnej. Nie zostały natomiast określone kryteria rozdziału badań wykonywanych na zlecenie, od wykonywanych w ramach obowiązkowego nadzoru, co powodowało, że w większości stacji powiatowych oraz w niektórych stacjach wojewódzkich, prace objęte umowami były wykonywane w godzinach służbowych, równolegle z zadaniami wynikającymi z nadzoru.

Większość wojewódzkich i powiatowych inspektorów sanitarnych błędnie interpretowała ustawowe prawo do upoważniania podległych sobie pracowników do wykonywania określonych czynności kontrolnych. Upoważnienia były bowiem wydawane do działania w całym zakresie uprawnień inspektora sanitarnego. Ponadto w ogóle nie były wykorzystywane upoważnienia jednorazowe, a wszyscy pracownicy działalności podstawowej, byli z założenia wyposażani w upoważnienia okresowe, przy czym zbyt mało uwagi przykładano do przestrzegania ich ważności, a stwierdzano także przypadki prowadzenia kontroli, a nawet wydawania decyzji przez osoby nieupoważnione.

Dokumentacja sporządzana w wyniku kontroli sanitarnych, oraz wydawane na jej podstawie decyzje administracyjne często nie odpowiadały wymaganiom Kodeksu postępowania administracyjnego. Sporządzane protokoły były pozbawione zasadniczych elementów niezbędnych do opisu stanu faktycznego. Wydawane decyzje dotknięte były natomiast wadami formalnymi, jak brak określenia podstawy prawnej a także rzeczowego i prawnego uzasadnienia.

Zasadniczym uchybieniem obowiązkom inspektora sanitarnego, jakie stwierdzono w toku kontroli, a które było często tolerowane a nawet wręcz zalecane przez wojewódzkich inspektorów sanitarnych, było uchylanie się od obowiązku wydania decyzji, w przypadku ujawnienia naruszenia obowiązujących wymagań higienicznych lub zdrowotnych. 

Mazowiecki wojewódzki inspektor sanitarny wydał wręcz wytyczne, zobowiązujące powiatowych inspektorów sanitarnych do zastępowania w praktyce decyzji administracyjnych, zaleceniami, a w razie stwierdzenia poważniejszych uchybień, dla likwidacji których byłyby konieczne znaczące środki finansowe, stosowaniu pism interwencyjnych.

Nie egzekwowano skutecznie realizacji wydanych decyzji i zaleceń pokontrolnych, osłabiając efektywność bieżącego nadzoru sanitarnego Niedostatecznie wykorzystywano uprawnienia do wystawiania tytułów wykonawczych i nakładania grzywien, w celu przymuszenia do realizacji wydawanych decyzji. Z możliwości tej praktycznie nie korzystali wojewódzcy inspektorzy sanitarni.

Inspektorzy sanitarni nie wykonywali też obowiązku informowania podmiotów sprawujących nadzór nad jednostkami kontrolowanymi, o istotnych uchybieniach, mogących mieć wpływ na stan zdrowia lub życie ludzi. Generalnie liberalny był także stosunek inspektorów sanitarnych do wniosków o prolongaty terminów wykonania decyzji, które godzono się zmieniać wielokrotnie, niekiedy nawet o kilka lat. 

Niedostateczną uwagę inspektorzy sanitarni przywiązywali do zagrożenia korupcją i z tego względu podejmowane działania antykorupcyjne miały charakter raczej symboliczny. Powszechny był brak w stacjach kontroli wewnętrznej. Natomiast we wszystkich kontrolowanych stacjach sanitarno-epidemiologicznych ujawniono sytuacje, które stanowiły potencjalnie podatny grunt dla zachowania korupcyjnego. 

Źródłem korupcji mogą być nieprawidłowości w zakresie przygotowywania decyzji inspektorów sanitarnych oraz nierzetelne ich ewidencjonowanie i liberalizacja egzekucji ich wykonania. Korupcjogenna mogła być też prowadzona działalność komercyjna, gdy nie została w sposób jednoznaczny oddzielona od sprawowanego przez stacje nadzoru sanitarnego. 
Stwierdzono przypadek obligowania przez stację podmiotów objętych nadzorem sanitarnym do wnoszenia oprócz opłat przewidzianych prawem również darowizn finansowych, zasilających środki specjalne stacji.

W toku kontroli ujawniono też przypadki prowadzenia przez pracowników stacji, nawet pełniących kierownicze stanowiska, działalności gospodarczej, zbieżnej z zadaniami stacji sanitarno-epidemiologicznych.