POLSKIE PRZEPISY SANITARNE DOTYCZĄCE WODY
- ROZPORZĄDZENIA
 

woda przeznaczona do spożycia przez ludzi


Rozporządzenie Ministra Zdrowia

dnia 29 marca 2007r.
w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi
weszło w życie
6. kwietnia 2007r.
w następstwie opublikowania w tym dniu
w Dzienniku Ustaw Nr 61 poz. 417

Rozporządzenie Ministra Zdrowia
dnia 20 kwietnia 2010r. 
zmieniające rozporządzenie
w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi

weszło w życie
30. maja 2010r.
w następstwie opublikowania
w Dzienniku Ustaw 2010 nr 72 poz. 466

 interpretacja lekarska niedotrzymywania wymagań jakości wody
ogólna tutaj
szczegółowa tutaj

odsetki ludności zaopatrywanej w wodę nie odpowiadającą wymaganiom
według ostatnich dostępnych ocen
tutaj

Poniższy tekst jednolity obowiązuje od 30 maja 2010r.

Dodano kolumnę Interpretacja:
Zatrucie 
ostre i przewlekłe
Rakotwórczość
Inne dane


Rozporządzenie Ministra Zdrowia
w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi

z dnia 29 marca 2007 r.

Na podstawie art. 13 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2006 r. Nr 123, poz. 858) zarządza się, co następuje:

§ 1.

1. Rozporządzenie określa:
1) wymagania dotyczące jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, zwanej dalej „wodą”, w tym wymagania bakteriologiczne, fizykochemiczne, organoleptyczne;
2) sposób oceny przydatności wody;
3) minimalną częstotliwość badań wody i miejsca pobierania próbek wody do badań;
4) zakres badania wody;
5) program monitoringu jakości wody;
6) sposób nadzoru nad materiałami i wyrobami stosowanymi w procesach uzdatniania i dystrybucji wody;
7) sposób nadzoru nad laboratoriami wykonującymi badania jakości wody;
8) sposób informowania konsumentów o jakości wody;
9) sposób postępowania przed organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przypadku, gdy woda nie spełnia wymagań jakościowych.

2. Przepisów rozporządzenia nie stosuje się do:
1) naturalnych wód mineralnych, wód źródlanych i wód stołowych spełniających wymagania określone w przepisach o bezpieczeństwie żywności i żywienia;
2) wód leczniczych, dla których warunki i wymagania sanitarne określają przepisy wydane na podstawie:
a) art. 5 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. — Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005 r. Nr 228, poz. 1947, z późn. zm.),
b) art. 36 ust. 5 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych (Dz. U. Nr 167, poz. 1399, z 2007 r. Nr 133, poz. 921 oraz z 2009 r. Nr 62, poz. 504);
3) wody przeznaczonej do takich celów, w stosunku do których właściwy państwowy inspektor sanitarny stwierdzi, że jej jakość nie ma wpływu na zdrowie konsumentów;
4) wody pochodzącej z indywidualnych ujęć wody zaopatrujących mniej niż 50 osób lub dostarczających mniej niż średnio 10 m3 wody na dobę, z zastrzeżeniem ust. 3 i § 20 ust. 3—6.

3. Przepisy rozporządzenia stosuje się do wody pochodzącej z indywidualnych ujęć wody zaopatrujących mniej niż 50 osób lub dostarczających mniej niż średnio 10 m3 wody na dobę, jeżeli woda dostarczana jest jako część działalności handlowej lub publicznej.

§ 2.

1. Woda jest bezpieczna dla zdrowia ludzkiego, jeżeli jest wolna od mikroorganizmów chorobotwórczych i pasożytów w liczbie stanowiącej potencjalne zagrożenie dla zdrowia ludzkiego, wszelkich substancji w stężeniach stanowiących potencjalne zagrożenie dla zdrowia ludzkiego oraz nie ma agresywnych właściwości korozyjnych i spełnia:
1) podstawowe wymagania mikrobiologiczne określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia;
2) podstawowe wymagania chemiczne określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia.

2. Dodatkowe wymagania mikrobiologiczne, organoleptyczne, fizykochemiczne oraz radiologiczne>, jakim powinna odpowiadać woda, określa załącznik nr 3 do rozporządzenia.

3. Dodatkowe wymagania chemiczne, jakim powinna odpowiadać woda, określa załącznik nr 4 do rozporządzenia.

§ 3. 

1. Wymagania, o których mowa w § 2, dotyczą wody:
1) pobieranej z urządzeń i instalacji wodociągowych;
2) pobieranej z indywidualnych ujęć wody zaopatrujących co najmniej 50 osób lub dostarczających co najmniej średnio 10 m3 wody na dobę;
3) pobieranej z indywidualnych ujęć wody, bez względu na ilość dostarczanej wody, jeżeli woda ta służy do działalności handlowej lub publicznej;
4) pobieranej z cystern lub zbiorników;
5) pobieranej ze zbiorników magazynujących wodę w środkach transportu lądowego, powietrznego lub wodnego;
6) wprowadzanej do jednostkowych opakowań.

2. Woda, o której mowa w ust. 1, poddawana procesom uzdatniania powinna odpowiadać wymaganiom określonym w załącznikach nr 1—3 do rozporządzenia oraz spełniać parametry określone w Ip. 2, 4 i 5 w załączniku nr 4 do rozporządzenia.

3. Punktem, w którym woda musi spełniać wymagania, o których mowa w § 2, są w przypadku wody:
1) pobieranej z urządzeń i instalacji wodociągowych — punkt czerpalny w terenie lub w zabudowaniach i obiektach z zaworów używanych zwykle do pobierania wody;
2) dostarczanej z cysterny — punkt, w którym wypływa ona z cysterny;
3) wprowadzanej do jednostkowych opakowań — punkt czerpalny wody, w którym woda pobierana jest do napełnienia butelek lub pojemników;
4) wykorzystywanej w zakładzie produkcji lub obrotu żywnością — punkt czerpalny wody wykorzystywanej w produkcji lub obrocie żywnością.

§ 4. 

Ocena przydatności wody przeprowadzana przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne w ramach kontroli wewnętrznej, o której mowa w art. 5 ust. 1a ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, obejmuje:
1) prowadzenie badań jakości wody:
a) w zakresie dotyczącym co najmniej parametrów objętych monitoringiem kontrolnym określonych w załączniku nr 5 do rozporządzenia oraz wymagań i parametrów objętych monitoringiem przeglądowym, o których mowa w § 12 ust. 3,
b) z częstotliwością nie mniejszą niż określona w załączniku nr 6 do rozporządzenia, gdy nie wystąpią okoliczności mogące spowodować zmianę jakości wody oraz
c) każdorazowo po wystąpieniu okoliczności mogących spowodować zmianę jakości wody, szczególnie jej pogorszenie;
2) niezwłoczne informowanie właściwego państwowego powiatowego lub państwowego granicznego inspektora sanitarnego o pogorszeniu jakości wody do tego stopnia, że woda nie odpowiada wymaganiom określonym w załącznikach nr 1—4 do rozporządzenia;
3) ustalanie harmonogramu pobierania próbek wody do badań, w ramach częstotliwości, o której mowa w pkt 1 lit. b, w uzgodnieniu z właściwym państwowym powiatowym lub państwowym granicznym inspektorem sanitarnym, tak aby terminy badania przeprowadzonego przez Państwową Inspekcję Sanitarną i przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne były równomiernie rozłożone w czasie;
4) wykonanie przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne stałych punktów czerpalnych służących do pobierania próbek wody;
5) pobieranie próbek wody, w szczególności w ujęciu wody, w miejscach pozwalających na ocenę skuteczności procesu uzdatniania oraz w miejscu wprowadzania wody do sieci wodociągowej, w uzgodnieniu z właściwym państwowym powiatowym lub państwowym granicznym inspektorem sanitarnym;
6) stosownie do okoliczności wymienionych w pkt 1 lit. c:
a) wyznaczanie miejsca, częstotliwości i zakresu badania wody w celu określenia spełnienia wymagań rozporządzenia,
b) zaplanowanie przedsięwzięć naprawczych i ustalenie harmonogramu ich realizacji oraz niezwłoczne poinformowanie właściwego państwowego powiatowego lub państwowego granicznego inspektora sanitarnego oraz wójta (burmistrza, prezydenta miasta) o podjętych i zaplanowanych działaniach;
7) przechowywanie wyników badań przez okres co najmniej 5 lat i przekazywanie ich na wniosek właściwego państwowego powiatowego lub państwowego granicznego inspektora sanitarnego.

§ 5.

Badania jakości wody wykonują laboratoria, o których mowa w art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.

§ 6. 

1. Zatwierdzenie, o którym mowa w art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, jest dokonywane każdego roku przez właściwego państwowego powiatowego lub państwowego granicznego inspektora sanitarnego, na podstawie:
1) zaświadczenia potwierdzającego przeszkolenie przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej osób pobierających próbki wody do badań albo certyfikatu laboratorium w zakresie pobierania próbek wody;
2) wykazu badań prowadzonych przez laboratorium oraz charakterystyki metod badawczych;
3) dokumentów potwierdzających udział laboratorium w badaniach biegłości;
4) zestawienia wyników i oceny badań biegłości.

2. Właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny może dokonać kontroli laboratorium przed zatwierdzeniem.

§ 7. 

1. Ustalenie zakresu prowadzenia badań wody przez właściwego państwowego powiatowego lub państwowego granicznego inspektora sanitarnego wymaga uwzględnienia następujących czynników, określonych dla obszaru zaopatrzenia w wodę:
1) jakości i rodzaju ujmowanej wody;
2) zastosowanych metod uzdatniania;
3) długości sieci wodociągowej;
4) materiałów użytych do budowy sieci wodociągowej;
5) wieku wodociągu;
6) zanieczyszczeń występujących w środowisku;
7) sytuacji epidemicznej, w szczególności w zakresie chorób wodozależnych;
8) aktualnych potrzeb i celów badań.

2. Z przeprowadzonego badania wody laboratoria, o których mowa w § 5, sporządzają sprawozdanie.

§ 8. 

1. Miejsca pobierania próbek wody, równomiernie rozmieszczone na całym obszarze zaopatrzenia w wodę, są zlokalizowane w:
1) ujęciach wody;
2) miejscach, w których woda jest wprowadzana do sieci;
3) sieci wodociągowej;
4) punktach czerpalnych, znajdujących się w urządzeniach i instalacjach wodociągowych, zainstalowanych na stałe, używanych do pobierania wody przez odbiorcę usług;
5) pompach lub innych używanych punktach czerpalnych, jeżeli woda dostarczana jest z indywidualnych ujęć wody.

2. Miejsca pobierania próbek ciepłej wody w celu wykrywania bakterii Legionella sp. są zlokalizowane w:
1) wypływie ze zbiornika ciepłej wody lub najbliższym punkcie czerpalnym;
2) punkcie czerpalnym najdalej położonym od zbiornika ciepłej wody;
3) miejscu powrotu wody do podgrzewacza;
4) wybranych punktach pośrednich, których liczba zależy od wielkości systemu.

§ 9. 

1. Minimalną częstotliwość pobierania próbek ciepłej wody oraz procedury postępowania w zależności od wyników badania bakteriologicznego określa załącznik nr 7 do rozporządzenia.

2. Minimalną częstotliwość pobierania próbek wody wprowadzanej do jednostkowych opakowań określa załącznik nr 8 do rozporządzenia.

§ 10.

Właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny może zwiększyć częstotliwość badań określonych w § 9, w zależności od występowania czynników, o których mowa w § 7 ust. 1.

§ 11. 

Częstotliwość badań wody z cystern oraz zbiorników w środkach transportu lądowego, powietrznego lub wodnego określa właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny.

§ 12.

1. Monitoring jakości wody realizowany w miejscach, o których mowa w § 8 ust. 1, obejmuje monitoring kontrolny i monitoring przeglądowy.

2. Monitoring kontrolny służy sprawowaniu bieżącego nadzoru sanitarnego nad jakością wody przez regularne badanie wody i przekazywanie informacji o jej jakości.

3. Monitoring przeglądowy stanowi rozszerzenie monitoringu kontrolnego i służy dostarczeniu informacji niezbędnych do oceny, czy są przestrzegane wymagania określone w załącznikach nr 1—3 do rozporządzenia oraz spełnione parametry określone w Ip. 2, 4 i 5 w załączniku nr 4 do rozporządzenia.
4. Koordynatorem monitoringu jakości wody jest Główny Inspektor Sanitarny.

5. Badania w ramach monitoringu jakości wody w zakresie parametrów chemicznych należy prowadzić metodami zgodnymi z charakterystyką metod badań określoną w załączniku nr 9 do rozporządzenia w części A.

6. Badania w ramach monitoringu jakości wody w zakresie parametrów mikrobiologicznych należy prowadzić metodami określonymi w załączniku nr 9 do rozporządzenia w części B.

7. W ramach monitoringu jakości wody właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny:
1) pobiera próbki wody do badań;
2) wykonuje badania wody;
3) prowadzi wykaz:
a) przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych,
b) urządzeń wodociągowych,
c) miejsc pobierania próbek wody objętych monitoringiem jakości wody;
4) pozyskuje od przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych wyniki badań jakości wody przeprowadzonych w ramach kontroli wewnętrznej;
5) gromadzi, weryfikuje, analizuje i ocenia dane uzyskane w wyniku prowadzonego monitoringu jakości wody, zwane dalej „danymi monitoringowymi”;
6) przekazuje dane monitoringowe do właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego;
7) informuje właściwego wójta (burmistrza, prezydenta miasta) o jakości wody na nadzorowanym terenie.
8. W ramach monitoringu jakości wody właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny:
1) koordynuje wykonywanie badań wody i ustala ich harmonogram;
2) wykonuje ustalone w harmonogramie badania monitoringowe jakości wody;
3) gromadzi, analizuje i ocenia uzyskane dane monitoringowe;
4) przekazuje dane monitoringowe do Głównego Inspektora Sanitarnego.

§ 13.

1. Właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny, w ramach monitoringu przeglądowego, może zmniejszyć częstotliwość badań wody określonej w § 4 pkt 1 lit. b, jednak nie więcej niż o 50 %.

2. Zmniejszenie częstotliwości badań, o którym mowa w ust. 1, następuje przy uwzględnieniu następujących czynników:
1) liczby odbiorców usług;
2) rodzaju i jakości ujmowanej wody;
3) sezonowego wykorzystania wody;
4) rodzaju użytkowania wody;
5) zanieczyszczenia środowiska.

§ 14. 

1. Właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny na podstawie sprawozdania, o którym mowa w § 7 ust. 2, stwierdza:
1) przydatność wody do spożycia, w przypadku gdy woda spełnia wymagania określone w załącznikach nr 1—3 do rozporządzenia oraz parametry określone w Ip. 2, 4 i 5 w załączniku nr 4 do rozporządzenia;
2) przydatność wody do spożycia, na warunkach przyznanego odstępstwa, w odniesieniu do przypadków określonych w § 21 ust. 1, § 24 ust. 2 i § 28 ust. 1;
3) warunkową przydatność wody do spożycia, w przypadku przekroczenia wymagań określonych w załącznikach nr 3 i 4 do rozporządzenia, po rozważeniu stopnia zagrożenia dla zdrowia;
4) brak przydatności wody do spożycia.

2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny wskazuje zakres i termin realizacji działań naprawczych podejmowanych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne.

3. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, określa się dopuszczalne wartości parametrów, na jakie pozwala stwierdzona warunkowa przydatność.

4. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny nakazuje unieruchomienie wodociągu lub innego urządzenia zaopatrującego ludność w wodę oraz podjęcie działań naprawczych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne wraz z określeniem terminu ich realizacji.

5. Właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny informuje właściwego wójta (burmistrza, prezydenta miasta) o podjętych działaniach, o których mowa w ust. 1 pkt 2–4.

§ 15. 

Jeżeli przekroczenie dopuszczalnej wartości parametru określonego w załącznikach nr 3 i 4 do rozporządzenia nie stwarza zagrożenia dla zdrowia i jest możliwe do usunięcia w ciągu trzydziestu dni, właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny stwierdza przydatność wody do spożycia na warunkach przyznanego odstępstwa, z wyłączeniem sytuacji, gdy przekroczenie wartości dopuszczalnych dla danego parametru utrzymuje się łącznie przez okres dłuższy niż trzydzieści dni w ciągu poprzedzających dwunastu miesięcy.

§ 16. 

1. Właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny na podstawie sprawozdań, o których mowa w § 7 ust. 2, wydaje okresowe oceny jakości wody.

2. Oceny, o których mowa w ust. 1, zawierają informacje dotyczące spełnienia na nadzorowanym terenie wymagań określonych w załącznikach nr 1—4 do rozporządzenia w okresie, dla którego opracowywana jest ocena.

3. Oceny, o których mowa w ust. 1, służą do przekazania właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta) informacji koniecznych do podjęcia działań mających na celu zaopatrzenie konsumentów w wodę o właściwej jakości.

4. Oceny, o których mowa w ust. 1, są wydawane:
1) nie rzadziej niż raz na rok — gdy jakość wody pochodzącej z urządzenia wodociągowego lub z indywidualnego ujęcia wody badana jest z częstotliwością co najwyżej jeden raz na miesiąc, a uzyskane wyniki badań odpowiadają wymaganiom określonym w załącznikach nr 1—4 do rozporządzenia;
2) nie rzadziej niż raz na sześć miesięcy — gdy jakość wody pochodzącej z urządzenia wodociągowego lub indywidualnego ujęcia wody jest badana wielokrotnie w ciągu miesiąca, a uzyskane wyniki badań odpowiadają wymaganiom określonym w załącznikach nr 1—4 do rozporządzenia;
3) w zależności od przyznanego odstępstwa albo stwierdzonej warunkowej przydatności wody do spożycia — gdy jakość wody pochodzącej z urządzenia wodociągowego lub indywidualnego ujęcia wody nie odpowiada wymaganiom określonym w załącznikach nr 1—4 do rozporządzenia.

§ 17. 

1. Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej na podstawie oceny, o której mowa w § 16 ust. 1, dokonują ocen obszarowych jakości wody oraz szacowania ryzyka zdrowotnego konsumentów.
2. Ocena, o której mowa w ust. 1, zawiera w szczególności:
1) wykaz producentów wody zaopatrujących ludność;
2) informacje:
a) o wielkości produkcji wody dostarczanej od poszczególnych producentów,
b) o liczbie ludności zaopatrywanej w wodę,
c) o jakości wody,
d) o przekroczeniach wartości dopuszczalnych parametrów jakości wody,
e) o prowadzonych postępowaniach administracyjnych,
f) o działaniach naprawczych prowadzonych przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne.

3. Ocena, o której mowa w ust. 1, dotyczy:
1) obszaru zaopatrzenia ludności w wodę;
2) gminy;
3) powiatu;
4) województwa;
5) kraju.

4. Ocenę, o której mowa w ust. 1, wydaje nie rzadziej niż raz na rok, odpowiednio:
1) właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny dla obszarów określonych w ust. 3 pkt 1–3
2) właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny dla obszaru określonego w ust. 3 pkt 4;
3) Główny Inspektor Sanitarny dla obszaru określonego w ust. 3 pkt 5.

5. Oceny, o których mowa w ust. 3 pkt 1–3, są przekazywane do wiadomości właściwego wójta (burmistrza, prezydenta miasta).

6. Oceny, o których mowa w ust. 3 pkt 4, są przekazywane do wiadomości właściwego marszałka województwa.

§ 18. 

1. Zastosowanie materiału lub wyrobu używanego do uzdatniania i dystrybucji wody wymaga uzyskania oceny higienicznej właściwego państwowego powiatowego lub państwowego granicznego inspektora sanitarnego.

2. Ocena, o której mowa w ust. 1, jest wydawana na podstawie dokumentacji projektowej.

3. Dokumentacja, o której mowa w ust. 2, zawiera:
1) nazwę i adres obiektu lub elementu obiektu, gdzie zostanie zastosowany oceniany materiał lub wyrób używany do uzdatniania i dystrybucji wody;
2) rodzaje zastosowanych wyrobów, materiałów, preparatów z aktualnymi atestami higienicznymi jednostki uprawnionej do wydawania takich atestów;
3) określenie miejsca i przeznaczenia zastosowania materiałów, wyrobów, preparatów używanych w procesie uzdatniania i dystrybucji wody;
4) w przypadku produktów biobójczych także dokument dopuszczający ten produkt biobójczy do obrotu z określonym zakresem jego stosowania.

4. Ocena, o której mowa w ust. 1, powinna być poparta wynikiem badania wody przeprowadzonym przez właściwego państwowego powiatowego lub państwowego granicznego inspektora sanitarnego pozwalającym na stwierdzenie spełniania wymagań określonych w załącznikach nr 1—4 do rozporządzenia.

5. Właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny prowadzi wykaz wydanych ocen o materiałach i wyrobach stosowanych do uzdatniania i dystrybucji wody.

6. Właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny prowadzi wykaz parametrów, które wymagają monitorowania w wodzie dostarczanej odbiorcom usług z uwagi na zastosowane materiały lub wyroby do uzdatniania i dystrybucji wody.

§ 19. 

1. Wprowadzenie nowych technologii uzdatniania wody wymaga zgody właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego.

2. Do oceny nowej technologii uzdatniania wody stosuje się przepisy § 18 ust. 2—4.

3. Właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny prowadzi wykaz zgód, o których mowa w ust. 1.

4. Właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny prowadzi wykaz parametrów, które wymagają monitorowania w wodzie dostarczanej odbiorcom usług z uwagi na stosowane nowe technologie uzdatniania i dystrybucji wody.

§ 20. 

1. Konsumenci uzyskują informacje o jakości wody zgodnie z przepisami o dostępie do informacji publicznej.
2. Informacja, o której mowa w ust. 1, powinna zawierać:
1) dane o przekroczeniach dopuszczalnych wartości parametrów jakości wody oraz związanych z nimi zagrożeniach zdrowotnych;
2) dane o pogorszeniu jakości wody pod względem organoleptycznym;
3) informacje o możliwości poprawy jakości wody przy użyciu środków dostępnych dla konsumentów;
4) informacje o planowanych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne przedsięwzięciach naprawczych i harmonogramach ich realizacji;
5) zalecenia mające na celu minimalizację zagrożenia dla zdrowia ludzkiego.

3. W przypadku gdy woda pochodzi z indywidualnych ujęć wody zaopatrujących mniej niż 50 osób lub dostarczających mniej niż średnio 10 m3 wody na dobę i nie jest dostarczana jako część działalności handlowej lub publicznej, na właścicielu lub zarządcy ujęcia wody spoczywa obowiązek udzielenia konsumentom informacji o braku spełniania wymagań określonych w § 2.

4. W przypadku, o którym mowa w ust. 3, właściciel lub zarządca występuje do właściwego państwowego inspektora sanitarnego o dokonanie oceny potencjalnych zagrożeń zdrowotnych wynikających z braku spełniania wymagań określonych w § 2.

5. W przypadku stwierdzenia w ocenie, o której mowa w ust. 4, potencjalnych zagrożeń zdrowotnych wynikających z braku spełniania wymagań określonych w § 2, państwowy inspektor sanitarny wskazuje możliwe czynności, które mogą zostać podjęte w celu ochrony zdrowia ludzkiego.

6. Właściciel lub zarządca, o którym mowa w ust. 3, informuje konsumentów o wszelkich czynnościach, które mogą zostać podjęte w celu ochrony zdrowia ludzkiego przed szkodliwymi skutkami wynikającymi z jakiegokolwiek zanieczyszczenia. W przypadku potencjalnego zagrożenia dla zdrowia ludzkiego wynikającego z jakości wody, niezwłocznie udziela porad dotyczących przeciwdziałania temu zagrożeniu.

§ 21. 

1. W przypadku gdy woda nie spełnia wymagań określonych w załączniku nr 2 do rozporządzenia, przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne występuje do właściwego państwowego powiatowego lub państwowego granicznego inspektora sanitarnego o zgodę na odstępstwo.

2. Udzielenie zgody, o której mowa w ust. 1, jest dopuszczalne, jeżeli nie będzie stanowić potencjalnego zagrożenia dla zdrowia ludzkiego, a zaopatrzenie w wodę o właściwej jakości nie będzie mogło być zrealizowane niezwłocznie za pomocą żadnych innych środków.

3. Wniosek o zgodę na odstępstwo powinien zawierać następujące dane:
1) wskazanie przyczyn występowania w wodzie przekroczeń dopuszczalnych parametrów, a także podejmowane przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działania w celu uzyskania poprawy jakości wody;
2) wykaz parametrów z przekroczeniami dopuszczalnych wartości;
3) wyniki kontroli jakości wody w zakresie parametrów, o których mowa w pkt 2, z ostatnich trzech lat;
4) propozycje maksymalnych dopuszczalnych wartości parametrów, o których mowa w pkt 2;
5) proponowany maksymalny okres odstępstwa;
6) określenie obszaru zaopatrzenia w wodę, którego dotyczy odstępstwo;
7) określenie dobowej produkcji wody;
8) określenie liczby ludności zaopatrywanej w wodę;
9) określenie wpływu na przedsiębiorstwa produkcji żywności;
10) propozycje zwiększenia częstotliwości badań w ramach kontroli wewnętrznej w odniesieniu do parametrów, o których mowa w pkt 2;
11) harmonogram działań naprawczych, ocenę kosztów oraz źródła finansowania działań naprawczych;
12) harmonogram działań sprawdzających efektywność procesów naprawczych.

4. Zgoda na odstępstwo przyznawana jest na możliwie najkrótszy okres, nie dłużej jednak niż na trzy lata.

§ 22. 

1. Pierwszą zgodę na odstępstwo od dopuszczalnych parametrów przyznaje właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny, informując o tym w terminie czternastu dni właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego.

2. W przypadku produkcji wody w ilości powyżej 1 000 m3/dobę lub przeznaczonej dla więcej niż 5 000 osób, właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny informuje o tym w terminie czternastu dni Głównego Inspektora Sanitarnego.

§ 23.

Główny Inspektor Sanitarny powiadamia Komisję Europejską o każdorazowym udzieleniu zgody na odstępstwo dotyczące produkcji wody w ilości powyżej 1 000 m3/dobę lub przeznaczonych dla więcej niż 5 000 osób oraz przekazuje dane, o których mowa w § 21 ust. 3, w terminie dwóch miesięcy od dnia przyznania odstępstwa.

§ 24. 

1. Podmiot, o którym mowa w § 21 ust. 1, przekazuje właściwemu państwowemu powiatowemu lub państwowemu granicznemu inspektorowi sanitarnemu w okresie do sześciu miesięcy przed upływem terminu przyznanego odstępstwa, proporcjonalnie do okresu przyznanego odstępstwa, szczegółowe sprawozdanie z efektywności przeprowadzonych działań naprawczych.

2. W sytuacji braku efektywności przeprowadzonych działań naprawczych, o których mowa w ust. 1, podmiot, o którym mowa w § 21 ust. 1, składa ponadto wniosek o drugą zgodę na odstępstwo, które nie może trwać dłużej niż kolejne trzy lata. Wniosek ten zawiera dane wymienione w § 21 ust. 3.

§ 25. 

1. Wniosek o zgodę na odstępstwo wraz ze szczegółowym sprawozdaniem właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny przekazuje niezwłocznie właściwemu państwowemu wojewódzkiemu inspektorowi sanitarnemu.

2. Drugą zgodę na odstępstwo przyznaje właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny.

3. Właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny powiadamia Głównego Inspektora Sanitarnego, w terminie 14 dni, o udzieleniu zgody na drugie odstępstwo.

4. Główny Inspektor Sanitarny powiadamia Komisję Europejską w terminie miesiąca o udzieleniu drugiej zgody na odstępstwo oraz przekazuje dane, o których mowa w § 21 ust. 3, wskazując powody udzielenia tego odstępstwa.

§ 26.

Podmiot, o którym mowa w § 21 ust. 1, przekazuje właściwemu państwowemu wojewódzkiemu inspektorowi sanitarnemu szczegółowe sprawozdanie z efektywności przeprowadzonych działań naprawczych w okresie do sześciu miesięcy przed upływem drugiego okresu odstępstwa, proporcjonalnie do okresu przyznanego odstępstwa.

§ 27. 

W przypadku braku możliwości przeprowadzenia działań naprawczych w ciągu sześciu lat właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny zawiadamia o tym właściwego wójta (burmistrza, prezydenta miasta).

§ 28. 

1. Jeżeli z powodu szczególnych okoliczności nie było możliwe pełne wprowadzenie zamierzonych działań naprawczych w odniesieniu do wymagań określonych w załączniku nr 2 do rozporządzenia, podmiot, o którym mowa w § 21 ust. 1, składa wniosek do właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego o udzielenie trzeciej zgody na odstępstwo. Wniosek ten zawiera dane wymienione w § 21 ust. 3.

2. Właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny przekazuje Głównemu Inspektorowi Sanitarnemu wniosek wraz ze sprawozdaniem, o którym mowa w § 26.

3. Główny Inspektor Sanitarny przekazuje Komisji Europejskiej do zaopiniowania dokumentację, o której mowa w ust. 2.

4. Po uzyskaniu pozytywnej opinii Komisji Europejskiej, Główny Inspektor Sanitarny może udzielić trzeciej zgody na odstępstwo, które nie może trwać dłużej niż kolejne trzy lata.

§ 29.

1. W przypadku gdy właściwy państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny uzna, że przekroczenie parametru nie stwarza zagrożenia dla zdrowia ludzkiego oraz jeżeli działania naprawcze podjęte przez podmiot, o którym mowa w § 21 ust. 1, są wystarczające do tego, żeby rozwiązać problem w ciągu trzydziestu dni, wniosek o udzielenie odstępstwa nie musi zawierać wszystkich danych wymienionych w § 21 ust. 3. W takiej sytuacji podmiot, o którym mowa w § 21 ust. 1, przedstawi właściwemu państwowemu powiatowemu lub państwowemu granicznemu inspektorowi sanitarnemu maksymalną dopuszczalną wartość parametru, w odniesieniu do którego udzielane jest odstępstwo, oraz termin niezbędny do przeprowadzenia działań naprawczych.

2. Jeżeli przekroczenie wartości dopuszczalnych dla danego parametru utrzymuje się łącznie przez okres dłuższy niż trzydzieści dni w ciągu poprzedzających dwunastu miesięcy, nie stosuje się trybu postępowania wskazanego w ust. 1.

§ 30. 

Właściwy państwowy powiatowy, państwowy graniczny lub państwowy wojewódzki inspektor sanitarny niezwłocznie po udzieleniu zgody na odstępstwo informuje o udzielonej zgodzie właściwego wójta (burmistrza, prezydenta miasta), w szczególności o rodzaju i warunkach przyznanego odstępstwa, a także zapewnia doradztwo konsumentom, dla których odstępstwo może stanowić szczególne ryzyko.

§ 31. 

1. Właściwy państwowy powiatowy, państwowy graniczny oraz państwowy wojewódzki inspektor sanitarny prowadzą wykaz udzielonych zgód na odstępstwo.

2. Właściwy państwowy powiatowy oraz państwowy graniczny inspektor sanitarny raz w miesiącu przekazują informacje o zgodach na odstępstwo państwowemu wojewódzkiemu inspektorowi sanitarnemu.

3. Właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny przekazuje wykaz udzielonych zgód na odstępstwo w ciągu roku Głównemu Inspektorowi Sanitarnemu do końca stycznia roku następnego.

§ 32. 

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia 3) , z wyjątkiem:
1) przepisów § 6 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 2, § 18 ust. 6 oraz § 19 ust. 4, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.;
2) przepisów § 6 ust. 1 pkt 3 i 4 oraz § 13, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2009 r.
 
Minister Zdrowia: Z. Religa



1)  Minister Zdrowia kieruje działem administracji rządowej — zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 lipca 2006 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Zdrowia (Dz. U. Nr131, poz. 924).

2)  Przepisy rozporządzenia dokonują wdrożenia przepisów dyrektywy 98/83/EC z dnia 3 listopada 1998 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. Urz. UE L 330 z 05.12.1998, str. 32; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 4, str. 90).

3) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 19 listopada 2002 r. w sprawie wymagań dotyczących jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. U. Nr 203, poz. 1718), które utraciło moc z dniem 18 sierpnia 2006 r. na podstawie art. 5 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o zmianie ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 85, poz. 729).

Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. (z uwzględnieniem zmian wprowadzonych  Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20 kwietnia 2010 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi Dz. U. z 2010 nr 72 poz. 466)
 

Załącznik nr 1

PODSTAWOWE WYMAGANIA MIKROBIOLOGICZNE

A. Wymagania mikrobiologiczne, jakim powinna odpowiadać woda

Lp.ParametrNajwyższa dopuszczalna wartość
liczba mikroorganizmów [jtk]objętość próbki [ml]
1Escherichia coli0100
2Enterokoki0100

B. Wymagania mikrobiologiczne, jakim powinna odpowiadać
woda wprowadzana do jednostkowych opakowań

Lp.ParametrNajwyższa dopuszczalna wartość
liczba mikroorganizmów [jtk]objętość próbki [ml]
1Escherichia coli0250
2Enterokoki0250
3Pseudomonas aeruginosa0250
4

Ogólna liczba mikroorganizmów w 36±2°C po48h

201
5

Ogólna liczba mikroorganizmów w 22±2°C po72h

1001

C. Wymagania mikrobiologiczne, jakim powinna odpowiadać woda w cysternach, zbiornikach magazynujących wodę wśrodkach transportu lądowego, powietrznego lub wodnego

Lp.ParametrNajwyższa dopuszczalna wartość parametru w próbce wody pobranej
liczba mikroorganizmów [jtk]objętość próbki [ml]
1Escherichia coli0100
2Enterokoki0100
3Pseudomonas aeruginosa0100
4

Ogólna liczba mikroorganizmów w 36±2°C po48h

1001

D. Wymagania mikrobiologiczne, jakim powinna odpowiadać ciepła woda


Lp.ParametrLiczba mikroorganizmów [jtk]Objętość próbki [ml]
1Legionella sp. 1)

<100

100

Objaśnienia:
l1) Należy badać w ciepłej wodzie w budynkach zamieszkania zbiorowego i zakładach opieki zdrowotnej zamkniętej (od dnia 1 stycznia 2008 r.).
Uwaga: W zakładach opieki zdrowotnej zamkniętej na oddziałach, w których przebywają pacjenci o obniżonej odporności, w tym objęci leczeniem immunosupresyjnym, pałeczki Legionella sp. powinny być nieobecne w próbce wody o objętości 1 000 ml.

Załącznik nr 2

PODSTAWOWE WYMAGANIA CHEMICZNE,
 JAKIM POWINNA ODPOWIADAĆ WODA
Lp.ParametryNajwyższe
dopuszczalne stężenie
JednostkaZatrucie 
ostre i przewlekłe
Rakotwórczość
Inne dane
1Akryloamid0,101)μg/lWODA A ZDROWIE
2Antymon5μg/l
3Arsen10μg/l
4Azotany502)μg/lWODA A ZDROWIE
5Azotyny0,50 2)μg/lWODA A ZDROWIE
6Benzen1,0μg/lWODA A ZDROWIE
7Benzo(a)piren0,010μg/l
8Bor1,0μg/l
9Bromiany103)μg/l
10Chlorek winylu0,50 1) 4)μg/lWODA A ZDROWIE
11Chrom50μg/lWODA A ZDROWIE
12Cyjanki50μg/l
131,2-dichloroetan3,0μg/l
14Epichlorohydryna0,101)μg/l
15Fluorki1,5μg/l
16Kadm5μg/lWODA A ZDROWIE
17Miedź2,05)μg/lWODA A ZDROWIE
18Nikiel20μg/lWODA A ZDROWIE
19Ołów256)μg/lWODA A ZDROWIE
20Ołów107)μg/lWODA A ZDROWIE
21Pestycydy0,108)μg/l
22Σ pestycydów8)0,509)μg/l
23Rtęć1μg/lWODA A ZDROWIE
24Selen10μg/l
25Σ trichloroetenu i tetrachloroetenu10μg/lWODA A ZDROWIE
26Σ Wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych0,1010)μg/l
27Σ THM

1003) 11)

μg/l

Objaśnienia:
1) Wartość odnosi się do stężenia pozostałości monomeru w wodzie, obliczonego zgodnie ze specyfikacjami maksymalnego uwalniania z odpowiedniego polimeru w kontakcie z wodą.
2) Warunek: [azotany]/50+[azotyny]/3 ≤ 1, gdzie wartości w nawiasach kwadratowych oznaczają: stężenie azotanów (NO3) i azotynów (NO2) w μg/l. Stężenie azotynów w wodzie uzdatnionej wprowadzonej do sieci wodociągowej lub innych urządzeń dystrybucji nie może przekraczać wartości 0,10 μg/l.
3) W miarę możliwości bez ujemnego wpływu na dezynfekcję powinno dążyć się do osiągnięcia niższej wartości.
4) Oznaczać w wodzie przesyłanej instalacjami z polichlorku winylu.
5) Wartość dopuszczalna, jeżeli nie powoduje zmiany barwy wody spowodowanej agresywnością korozyjną wody dla rur miedzianych.
6) Stosuje się do dnia 31 grudnia 2012 r. Nie dotyczy wody w butelkach lub pojemnikach.
7) Stosuje się od dnia 1 stycznia 2013 r.
8) Termin „pestycydy” obejmuje organiczne: insektycydy, herbicydy, fungicydy, nematocydy, akarycydy, algicydy, rodentycydy, slimicydy, a także produkty pochodne (m.in. regulatory wzrostu) oraz ich pochodne metabolity, a także produkty ich rozkładu i reakcji. Oznaczać jedynie te pestycydy, których występowania w wodzie można oczekiwać. Wartość stosuje się do każdego poszczególnego pestycydu. W przypadku aldryny, dieldryny, heptachloru i epoksydu heptachloru NDS wynosi 0,030 μg/l.
9) Σ pestycydów oznacza sumę poszczególnych pestycydów wykrytych i oznaczonych ilościowo w ramach monitoringu.
10) Wartość oznacza sumę stężeń wyszczególnionych związków:
— benzo(b)fluoranten,
— benzo(k)fluoranten,
— benzo(ghi)perylen,
— indeno(1,2,3-cd)piren.
11) Σ THM — wartość oznacza sumę stężeń związków:
— trichlorometan,
— bromodichlorometan,
— dibromochlorometan,
— tribromometan.
Załącznik 3

 DODATKOWE WYMAGANIA MIKROBIOLOGICZNE, ORGANOLEPTYCZNE,
FIZYKOCHEMICZNE ORAZ RADIOLOGICZNE,
 JAKIM POWINNA ODPOWIADAĆ WODA

A. Wymagania mikrobiologiczne

Lp.ParametrNajwyższa dopuszczalna wartość parametru w próbce wody
liczba mikroorganizmów

Litki

objętość próbki [ml]
1Bakterie grupy coli1)0100
2

(uchylony)

3 Ogólna liczba mikroorganizmów

w 22±2°C po 72 h

bez nieprawidłowych zmian1
4Clostridium perfringens (łącznie ze sporami)2)0100

B. Wymagania organoleptyczne i fizykochemiczne

Lp.ParametrDopuszczalne zakresy wartości 3)JednostkaZatrucie 
ostre i przewlekłe
Rakotwórczość
Inne dane
1Amonowy jon0,50mg/l
2Barwa 4)
3Chlorki2505)mg/l
4Glin200μg/l
5Mangan50μg/lWODA A ZDROWIE
6Mętność 4)1NTUWODA A ZDROWIE
7Ogólny węgiel organiczny (OWO)bez nieprawidłowych zmian 6)
8Stężenie jonów wodoru (pH)6,5-9,55)
9Przewodność7)2500 5)μS/cm
10Siarczany250 5)mg/lWODA A ZDROWIE
11Smak4)
12Sód200mg/lWODA A ZDROWIE
13Utlenialność z KMnO45,08)9)mg/l
14Zapach 4)
15Żelazo200μg/l

C. Wymagania radiologiczne

Lp.ParametrDopuszczalne zakresy wartościJednostka
1Tryt10010)Bq/l
2Całkowita dopuszczalna dawka0,1010),11)mSv/rok

Objaśnienia:
1) Dopuszcza się pojedyncze bakterie wykrywane sporadycznie, nie w kolejnych próbkach, do 5 % próbek w ciągu roku.
2) Należy badać w wodzie pochodzącej z ujęć powierzchniowych i mieszanych, a w przypadku przekroczenia dopuszczalnych wartości, należy zbadać, czy nie ma zagrożenia dla zdrowia ludzkiego wynikającego z obecności innych mikroorganizmów chorobotwórczych, np.: Cryptosporidium.
3) W przypadku podania jednej wartości dolna wartość zakresu wynosi zero.
4) Akceptowalny przez konsumentów i bez nieprawidłowych zmian.
5) Parametr powinien być uwzględniony przy ocenie agresywnych właściwości korozyjnych wody.
6) Nie musi być oznaczany dla produkcji wody mniejszych niż 10 000 m3 dziennie.
7) Oznaczana w temperaturze 25 °C.
8) Nie musi być oznaczany, jeśli badane jest OWO.
9) Indeks nadmanganianowy — utlenianie powinno być przeprowadzone w ciągu 10 min w temperaturze 100 °C w środowisku kwaśnym z wykorzystaniem nadmanganianu.
10) Częstotliwość i metody monitorowania zostaną określone w terminie późniejszym.
11) Wyłączając tryt, potas-40, radon i produkty rozkładu radonu.

Załącznik nr 4

DODATKOWE WYMAGANIA CHEMICZNE, 
JAKIM POWINNA ODPOWIADAĆ WODA
Lp.ParametryDopuszczalne zakresy wartości1)JednostkaZatrucie 
ostre i przewlekłe
Rakotwórczość
Inne dane
1Bromodichlorometan0,015mg/l
2Chlor wolny2)0,33)mg/lWODA A ZDROWIE
3Chloraminy0,5mg/l
4Z chloranów i chlorynów4)0,7mg/l
5Ozon5)0,05mg/l
6Formaldehyd0,050mg/l
7Ftalan dibutylu0,020mg/l
8Magnez30-1256)mg/l
9Srebro0,010mg/l
10Tetrachlorometan (czterochlorek węgla)0,002mg/l
11

£ trichlorobenzenów

0,020mg/l
122,4,6-trichlorofenol0,200mg/l
13Trichlorometan (chloroform)0,030mg/l
14Twardość60-5007)mg/l

Objaśnienia:
1) W przypadku podania jednej wartości dolna wartość zakresu wynosi zero.
2) W punkcie czerpalnym u konsumenta, jeżeli woda jest dezynfekowana chlorem lub jego związkami.
3) Dopuszczalne stężenie wolnego chloru w zbiorniku magazynującym wodę w środkach transportu lądowego, powietrznego lub wodnego wynosi 0,3—0,5 mg/l.
4) W punkcie czerpalnym u konsumenta, jeżeli woda jest dezynfekowana dwutlenkiem chloru.
5) W punkcie czerpalnym u konsumenta, jeżeli ozon jest stosowany w procesie uzdatniania wody.
6) Nie więcej niż 30 mg/l magnezu, jeżeli stężenie siarczanów jest równe lub większe od 250 mg/l. Przy niższej zawartości siarczanów dopuszczalne stężenie magnezu wynosi 125 mg/l; wartość zalecana ze względów zdrowotnych —oznacza, że jest pożądana dla zdrowia ludzkiego, ale nie nakłada obowiązku uzupełniania minimalnej zawartości podanej w załączniku przez przedsiębiorstwo wodno-kanalizacyjne.
7) W przeliczeniu na węglan wapnia; wartość zalecana ze względów zdrowotnych — oznacza, że jest to wartość pożądana dla zdrowia ludzkiego, ale nie nakłada obowiązku uzupełniania minimalnej zawartości podanej w załączniku przez przedsiębiorstwo wodno-kanalizacyjne.

Załącznik 5

Parametry objęte monitoringiem kontrolnym:

Parametry objęte monitoringiem kontrolnym:
Glin1)
Jon amonowy
Barwa
Przewodność
Clostridium perfringens (łącznie z przetrwalnikami)2)
Escherichia coli (E. coli)
Stężenie jonów wodoru (pH)
Żelazo1)
Azotyny3)
Zapach
Pseudomonas aeruginosa 4)
Smak
Ogólna liczba mikroorganizmów w temperaturze 22 °C i w 36 °C4)
Bakterie grupy coli
Mętność

Objaśnienia:
1) Niezbędne jedynie wtedy, gdy parametr jest stosowany jako flokulant (we wszystkich innych przypadkach parametry są umieszczone w wykazie wskaźników do monitorowania przeglądowego).
2) Niezbędne jedynie wtedy, gdy woda pochodzi z wód powierzchniowych lub mieszanych (we wszystkich innych przypadkach parametry są umieszczone w wykazie wskaźników do monitorowania przeglądowego).
3) Niezbędne jedynie wtedy, gdy chloraminowanie jest stosowane jako metoda dezynfekcji (we wszystkich innych przypadkach parametry są umieszczone w wykazie wskaźników do monitorowania przeglądowego).
4) Niezbędne jedynie wtedy, gdy woda jest dystrybuowana w butelkach lub pojemnikach.

Załącznik nr 6

MINIMALNA CZĘSTOTLIWOŚĆ POBIERANIA PRÓBEK WODY DO BADAŃ

Objętość rozprowadzanej lub produkowanej wody w strefie zaopatrzenia1) 2) [m3/24 h]Monitoring kontrolny [liczba próbek/rok]Monitoring przeglądowy [liczba próbek/rok]

<100

3)3)

>100 ≤1000

41

> 1000 ≤ 10 000

4+ 3 na każde 1000m3/24h i część tej wartości stanowiącej uzupełnienie do całości1+1 na każde 3300 m3/24 h i część tej wartości stanowiącej uzupełnienie do całości

> 10 000 ≤ 100 000

3+1 na każde 10 000 m3/24 h i część tej wartości stanowiącej uzupełnienie do całości

> 100 000

10+1 na każde 25 000 m3/24 h i część tej wartości stanowiącej uzupełnienie do całości

Objaśnienia:
1) Strefa zaopatrzenia jest geograficznie określonym obszarem, do którego woda przeznaczona do spożycia przez ludzi dochodzi z jednego lub więcej źródeł i na którym jakość wody może być traktowana w przybliżeniu jako jednolita.
2) Objętości wody obliczane jako średnie w ciągu roku. Do określenia minimalnej częstotliwości można teżstosować liczbę mieszkańców w zaopatrywanej strefie, przyjmując wielkość zużycia wody równą 200 l/dobę na 1 osobę.
3) Ustalenie częstotliwości zależy od właściwego państwowego powiatowego lub granicznego inspektora sanitarnego, jednak nie rzadziej niż 2 próbki na rok dla monitoringu kontrolnego; 1 próbkę na 2 lata dla monitoringu przeglądowego.

Załącznik 7

MINIMALNA CZĘSTOTLIWOŚĆ POBIERANIA PRÓBEK CIEPŁEJ WODY 
ORAZ PROCEDURY POSTĘPOWANIA W ZALEŻNOŚCI
OD WYNIKÓW BADANIA BAKTERIOLOGICZNEGO
1)

Liczba Legionella sp. w 100 mlOcena skażeniaPostępowanieBadanie

<100

<102

brak/ znikomeSystem pod kontrolą — nie wymaga podjęcia specjalnych działań.Po 1 roku lub po 3 latach2)

>100

102 - 103

średnieJeżeli większość próbek jest pozytywna, należy sieć wodną uznać za skolonizowaną przez pałeczki Legionella, znaleźć przyczynę (dokonać przeglądu technicznego sieci, sprawdzić temperaturę wody) i podjąć działania zmierzające do redukcji liczby bakterii. Dalsze działania (czyszczenie i dezynfekcja) zależą od wyniku następnego badania.Po 4 tygodniach, jeżeli wynik badania nie ulegnie zmianie, należy przeprowadzić czyszczenie i dezynfekcję, powtórzyć badanie po 1 tygodniu, następnie po 1 roku.

>1000

103-104

wysokiePrzystąpić do działań interwencyjnych jw., włącznie z czyszczeniem i dezynfekcją systemu — woda nie nadaje się do pryszniców.Po 1 tygodniu od czyszczenia i dezynfekcji, następnie co 3 miesiące3)

>10 000 >104

bardzo wysokieNatychmiast wyłączyć z eksploatacji urządzenia i instalacje wody ciepłej oraz przeprowadzić zabiegi ich czyszczenia i dezynfekcji.Po 1 tygodniu od czyszczenia i dezynfekcji, następnie co 3 miesiące3)

Objaśnienia:
Uwaga:
Postępowanie dezynfekcyjne (dezynfekcja termiczna lub chemiczna) powinno zostać ponadto podjęte zawsze:
1) w przypadku wyłączenia instalacji wodociągowej na dfużej niż 1 miesiąc;
2) jeśli instalacja lub jej część zostata wymieniona lub zabiegi konserwacyjne mogły prowadzić do jej zanieczyszczenia;
3) w instalacji wodociągowej w miejscu przebywania osób, u których wystąpiło podejrzenie lub stwierdzono zachorowanie na legionellozę.
1) Jeżeli jest to wynik badania 1—2 próbek, w celu wykluczenia skażenia punktowego powinno być pobranych i zbadanych wię2) Jeżeli w kolejnych badaniach w odstępach rocznych stwierdzono < 100 jtk/100 ml.
3) Jeżeli w kolejnych dwóch badaniach wykonanych w odstępach trzech miesięcy stwierdzono < 100 jtk/100 ml, to następne badanie można wykonać za rok.

Załącznik 8

MINIMALNA CZĘSTOTLIWOŚĆ POBIERANIA PRÓBEK WODY WPROWADZANEJ DO JEDNOSTKOWYCH OPAKOWAŃ

Objętość wody produkowanej i dostarczanej do sprzedaży w butelkach i pojemnikach w ciągu doby m3Monitoring kontrolny liczba próbek1)Monitoring przeglądowy liczba próbek1)

<10

11

>10<60

121

>60

1 na każde 5 m3 i na część tej wartości stanowiącą uzupełnienie do całości1 na każde 100 m3 i na część tej wartości, stanowiącą uzupełnienie do całości

Objaśnienie:
1) Zakres badań mikrobiologicznych zgodny z załącznikiem nr 1 do rozporządzenia, część B

Załącznik 9


CHARAKTERYSTYKI METOD BADAŃ

A. Parametry chemiczne, dla których określono charakterystykę metod badawczych

Dla podanych w tabeli parametrów określono, że stosowana metoda analizy musi co najmniej umożliwiać oznaczanie wartości dopuszczalnej z podaną poprawnością, precyzją i granicą wykrywalności. Niezależnie od czułości zastosowanej metody analizy, wyniki należy wyrażać z co najmniej taką samą liczbą miejsc po przecinku, jaką podano w wartościach dopuszczalnych w załącznikach nr 2 i 3 do rozporządzenia.
„Lp.ParametryPoprawność [% wartości parametrów] 1)Precyzja [% wartości parametrów] 2)Granica wykrywalności [% wartości parametrów] 3)Warunki
1Akryloamid-4)
2Amonowy jon101010
3Antymon252525
4Arsen101010
5Azotany101010
6Azotyny101010
7Barwa101010
8Benzen252525
9Benzo(a)piren252525
10Bor101010
11Bromiany252525
12Bromodichlorometan252525
13Chlor wolny101010
14Chloraminy101010
15Chlorany252525
16Chloryny252525
17Chlorki101010-
18Chrom101010-
19Chlorek winylu2525254)
20Cyjanki1010105)
211,2-dichloroetan252510
22Epichlorohydryna2525254)
23Fluorki101010-
24Formaldehyd252525
25Ftalan dibutylu252510
26Glin101010-
27Kadm101010-
28Magnez101010
29Mangan101010-
30Mętność252525
31Miedź101010-
32Nikiel101010-
33Ołów101010-
34Pestycydy2525256)
35Przewodność elektryczna101010-
36Rtęć201020-
37Selen101010-
38Siarczany101010-
39Srebro101010
40Sód101010-
41Z trichlorobenzeny252525
42trichloroeten252510
43tetrachloroeten252510
44ZTHM252510
45Tetrach loro metan252525
462,4,6-trichlorofenol252525
47Trichlorometan252525
48Twardość101010
49Utlenialność2525108)
50WWA2525257)
51Żelazo1010

10”


Objaśnienia:
1) Poprawność jest błędem systematycznym i jest to stopień zgodności między średnim wynikiem uzyskanym w szeregu powtórzeń a wartością prawdziwą mierzonej wartości.
2) Precyzja jest błędem przypadkowym i zwykle wyrażona jest jako odchylenie standardowe (wewnątrz i między partiami) rozkładu wyników od średniej; aprobowana dokładność stanowi dwukrotność względnego odchylenia standardowego.
3) Granica wykrywalności jest to wartość trzykrotnego odchylenia standardowego wyznaczonego dla serii analiz próbek o niskim stężeniu badanego parametru lub pięciokrotnego odchylenia standardowego wyznaczonego dla serii analiz prób ślepych.
4) 'Ma być kontrolowane przez specyfikację produktu."
5) Metoda powinna określać całkowitą ilość cyjanków we wszystkich formach.
6) Charakterystyka poprawności metody powinna być stosowana do każdego pestycydu z osobna i jej wartość zależy od rozpatrywanego pestycydu.
7) Charakterystyki poprawności stosuje się do poszczególnych substancji na poziomie 25 % wartości dopuszczalnych.
8) Indeks nadmanganianowy — utlenianie powinno być przeprowadzone w ciągu 10 min. w temperaturze 100 °C w środowisku kwaśnym z wykorzystaniem nadmanganianu.

B. Parametry mikrobiologiczne, dla których określono metody badań

Lp.ParametrZalecane normy lub metody badań 1)
1 Ogólna liczba

mikroorganizmów w 36°C i w 22°C

PN-EN ISO 6222
2Bakterie grupy coli, Escherichia coliPN-EN ISO 9308-1
3EnterokokiPN-EN ISO 7899-2
4Clostridium perfringens (łącznie z przetrwalnikami)

Inkubacja filtru membranowego poprzedzona filtracją membranową. Po przefiltrowaniu próbki wody, filtr umieścić na podłożu m-CP (uwaga 1). Inkubację prowadzić w warunkach beztlenowych w temperaturze 44 ±1 °C przez 21± 3 godz. Po okresie inkubacji policzyć wszystkie żółte matowe kolonie jako domniemane Clostridium perfńngens. Kolonie, które zmieniają barwę z żółtej na różową pod wpływem par wodorotlenku amonu {w czasie 20-30 sekund), uznać za potwierdzone Clostridium perfńngens.

Uwaga 1: skład podłoża agarowego m-CP:

Podłoże podstawowe

Pepton tryptozowy 30 g

Ekstrakt drożdżowy 20 g

Sacharoza 5 g

Chlorowodorek L-cysteiny 1 g

Siarczan magnezu (MgS04 x 7H20) 0,1 g

Purpura bromokrezolowa 40 mg

Agar 15 g

Woda 1000 ml

Składniki rozpuścić w wodzie, doprowadzić pH do 7,6 i sterylizować w autoklawie w temperaturze 121 °C przez 15 minut. Podłoże ostudzić i dodać:

D-cykloserynę 400 mg

Siarczan polimyksyny-B 25 mg

B-D glukozyd indoksylu (przed dodaniem rozpuszczony w 8 ml sterylnej wody) 60 mg

0,5% roztwór difosforan fenoloftaleiny {sterylizowany metodą filtracji) 20 ml

4,5% roztwór FeCI3. x 6H20 (sterylizowany metodą filtracji) 2 ml

5Pseudomonas aeruginosaPN-EN ISO 16266
6Legionella sp.PN-EN ISO 11731-2

Objaśnienie:
1) Dopuszcza się możliwość stosowania innych metod pod warunkiem udokumentowania, że specyfikacja metody jest zgodna z wymaganiami określanymi w metodach i specyfikacji zawartymi w powyższej tabeli.”.

C. Parametry, dla których nie podano charakterystyki metod badań
1) zapach;
2) smak;
3) całkowity węgiel organiczny.

TU JEST KONIEC OBOWIĄZUJĄCEGO ROZPORZĄDZENIA
 W SPRAWIE JAKOŚCI WODY DO SPOŻYCIA PRZEZ LUDZI

woda surowa (przed uzdatnieniem) powierzchniowa

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 27 listopada 2002 r.
w sprawie wymagań, jakim powinny odpowiadać wody powierzchniowe
wykorzystywane do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia

ochrona sanitarna wody surowej (przed uzdatnieniem)
powierzchniowej i podziemnej

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 29 listopada 2002 r.
w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód
lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego

woda w kąpieliskach

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 16 października 2002 r.
w sprawie wymagań, jakim powinna odpowiadać woda w kąpieliskach

woda w pojemniku

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 kwietnia 2004 r.
w sprawie naturalnych wód mineralnych, naturalnych wód źródlanych i wód stołowych
 


Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r.
o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r.
Prawo wodne



POLSKIE PRZEPISY SANITARNE DOTYCZĄCE WODY
- ROZPORZĄDZENIA POPRZEDZAJĄCE OBECNIE OBOWIĄZUJĄCE

rozporządzenie nieobowiązujące od 17. sierpnia 2006r.
nowej regulacji brak
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 19 listopada 2002 r.
w sprawie wymagań dotyczących jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi
 


REALIZACJA PRZEPISÓW



Po siedmiu miesiącach kompromitującego braku regulacji produktu najbardziej masowego, a przy tym najbardziej niebezpiecznego, jakim jest woda z kranu, minister zdrowia w dniu 13. marca 2007r. podpisał rozporządzenie w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Przepisy rozporządzenia dokonują wdrożenia przepisów dyrektywy 98/83/EC z dnia 3 listopada 1998 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Więcej


Rozporządzenie Ministra Zdrowia

z dnia 19 listopada 2002 r.

w sprawie wymagań dotyczących jakości wody
przeznaczonej do spożycia przez ludzi.

(Dz. U. z dnia 5 grudnia 2002 r. Nr 203, poz. 1718)

rozporządzenie nieobowiązujące od 17. sierpnia 2006r.
nowej regulacji brak

Na podstawie art. 13 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. Nr 72, poz. 747 oraz z 2002 r. Nr 113, poz. 984) zarządza się, co następuje:

§ 1. 1. Rozporządzenie określa:
1) wymagania dotyczące jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, zwanej dalej "wodą", w tym wymagania bakteriologiczne, fizykochemiczne, organoleptyczne;

2) minimalną częstotliwość i miejsca pobierania próbek do badania oraz zakres badania wody;

3) program monitoringu jakości wody;

4) sposób oceny przydatności wody;

5) sposób nadzoru nad materiałami i wyrobami stosowanymi w procesach uzdatniania i dystrybucji wody;

6) sposób nadzoru nad laboratoriami wykonującymi badania jakości wody;

7) sposób informowania konsumentów o jakości wody.

2. Wymagania określone w rozporządzeniu dotyczą wody pobieranej z:
1) urządzeń wodociągowych;

2) indywidualnych ujęć wody zaopatrujących ponad 50 osób lub dostarczających więcej niż średnio 10 m3 wody na dobę, jak również dostarczających mniej wody i zaopatrujących mniejszą liczbę osób, gdy woda wykorzystywana jest do celów komercyjnych i publicznych;

3) cystern i kontenerów w przypadku awaryjnego zaopatrzenia w wodę;

4) zbiorników w środkach transportu pasażerskiego magazynujących wodę przeznaczoną do spożycia.

3. Przepisów rozporządzenia nie stosuje się do naturalnych wód mineralnych, naturalnych wód źródlanych i wód stołowych, dla których warunki i wymagania sanitarne określają odrębne przepisy, oraz do wód leczniczych.

§ 2. 1. Woda powinna być bezpieczna dla zdrowia, nie powinna zawierać mikroorganizmów chorobotwórczych i pasożytów w liczbie stanowiącej zagrożenie zdrowia oraz bakterii wskaźnikowych i substancji chemicznych w liczbie lub w stężeniu przekraczających wartości określone w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia. Nie powinna też mieć agresywnych właściwości korozyjnych.

2. Wymagania mikrobiologiczne, jakim powinna odpowiadać woda, określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.

3. Wymagania fizykochemiczne, jakim powinna odpowiadać woda, określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.

4. W przypadku wystąpienia w wodzie substancji niewymienionych w załączniku nr 2 do rozporządzenia, minister właściwy do spraw zdrowia, w trybie doraźnym określonym w odrębnych przepisach, ustala wymagania w odniesieniu do tych substancji.

§ 3. 1. Próbki wody do badania pobiera państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny lub osoba przez niego upoważniona w obecności przedstawiciela producenta wody lub administratora sieci oraz odbiorcy usług:
1) z punktów czerpalnych znajdujących się w terenie, obiekcie lub mieszkaniu przy zaworze czerpalnym za wodomierzem głównym, używanych do pobierania wody przez odbiorcę usług, jeżeli woda dostarczana jest z urządzeń wodociągowych;

2) z pompy lub innego używanego punktu czerpalnego, jeżeli woda dostarczana jest z indywidualnych ujęć wody;

3) z miejsca wypływu z cysterny, kontenera lub innego rodzaju zbiornika, jeżeli służy on do dystrybucji wody;

4) w punkcie pobierania wody używanej do produkcji środków spożywczych, farmaceutycznych lub kosmetycznych.
2. Minimalną częstotliwość pobierania próbek wody określa załącznik nr 3 do rozporządzenia.

3. Badanie próbek wody przeprowadza się zgodnie z wymaganiami systemu zapewnienia jakości według zwalidowanych metod.

4. Z przeprowadzonego pobrania próbek wody sporządzany jest protokół, który podpisują osoby wymienione w ust. 1.

§ 4. 1. Państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny na podstawie danych zawartych w protokole pobrania próbek wody oraz wyników badań laboratoryjnych wydaje ocenę o jakości wody.

2. Państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny, wydając ocenę, o której mowa w ust. 1, stwierdza:

1) przydatność wody;

2) warunkową przydatność wody;

3) brak przydatności wody do spożycia przez ludzi.

3. Ocena powinna zawierać:
1) określenie daty i miejsca pobrania próbek wody;

2) numery wykonanych badań;

3) stwierdzenie zgodności bądź niezgodności z wymaganiami załącznika nr 5 do rozporządzenia.

4. Ocena może być:
1) cząstkowa - dotycząca każdej pobranej próbki wody na podstawie uzyskanych wyników w badanym zakresie;

2) ogólna - dotycząca wszystkich parametrów.

5. Oceny powinny być wydawane:
1) nie rzadziej niż raz na trzy miesiące - gdy jakość wody danego urządzenia wodnego lub indywidualnego ujęcia wody badana jest z częstotliwością co najwyżej 1 raz na miesiąc, a uzyskane wyniki badań odpowiadają wymaganiom określonym w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia;

2) nie rzadziej niż raz na miesiąc - gdy jakość wody danego urządzenia wodnego lub indywidualnego ujęcia wody badana jest wielokrotnie w ciągu miesiąca, a uzyskane wyniki badań odpowiadają wymaganiom określonym w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia;

3) częściej - gdy jakość wody danego urządzenia wodnego lub indywidualnego ujęcia wody nie odpowiada wymaganiom określonym w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia.

§ 5. 1. Państwowy powiatowy inspektor sanitarny może rozszerzyć zakres badań określony w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia w zależności od występujących zanieczyszczeń w środowisku i sytuacji epidemicznej.

2. Państwowy powiatowy inspektor sanitarny może zmniejszyć zakres i częstotliwość badań wody określone w załącznikach nr 1-3 do rozporządzenia w zależności od liczby zaopatrywanych osób, rodzaju ujmowanej wody, sezonowego wykorzystania lub rodzaju użytkowania wody określonego w § 1 ust. 2 pkt 1 i 2.

3. W przypadku krótkiej przerwy w zaopatrzeniu w wodę częstotliwość badań jakości wody z cystern ustala państwowy powiatowy lub państwowy graniczny inspektor sanitarny.

4. Dla różnych parametrów podanych w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia można zmniejszyć liczbę próbek ustaloną w załączniku nr 3 do rozporządzenia, jeżeli:

1) wartości wyników uzyskane z próbek pobieranych w okresie co najmniej dwóch lat są stałe i nie przekraczają granicznych wartości ustanowionych w załączniku nr 1 i 2 do rozporządzenia;

2) można uznać, że nie ma czynników mogących powodować pogorszenie jakości wody;

3) liczba próbek w roku nie może być mniejsza niż 50% liczby próbek ustalonej w załączniku nr 3 do rozporządzenia.

§ 6. 1. Państwowa Inspekcja Sanitarna prowadzi monitoring kontrolny i monitoring przeglądowy jakości wody w wytypowanych punktach pobierania próbek wody.

2. Punkty pobierania próbek wody powinny być zlokalizowane w:

1) ujęciach wody (woda surowa);

2) miejscach podawania wody do sieci rozdzielczej;

3) sieci rozdzielczej;

4) miejscu czerpania wody przez odbiorców usług (minimum 75% wszystkich punktów pobierania próbek wody).

3. Monitoring jakości wody jest elementem bieżącego nadzoru sanitarnego nad jakością wody określonego w odrębnych przepisach.

4. Koordynatorem monitoringu jakości wody jest Główny Inspektor Sanitarny.

5. Nadzór merytoryczny nad monitoringiem jakości wody prowadzi Państwowy Zakład Higieny.

6. Monitoring kontrolny obejmuje podstawowe badania jakości wody niezbędne do sprawowania bieżącego nadzoru sanitarnego nad jakością wody. Minimalny zakres badań w ramach monitoringu kontrolnego i monitoringu przeglądowego określa załącznik nr 4 do rozporządzenia.

7. Monitoring przeglądowy obejmuje wszystkie parametry i wskaźniki, wymienione w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia, niezbędne do dokonywania ocen porównawczych i długoterminowych prognoz jakości wody.

8. W przypadku gdy jeden z parametrów albo wskaźników wymienionych w załączniku nr 2 do rozporządzenia nie przekracza dopuszczalnych wartości określonych w tym załączniku, państwowy powiatowy inspektor sanitarny może odstąpić, na czas określony, od oznaczania tego parametru albo wskaźnika. Odstąpienie od tych oznaczeń nie może dotyczyć parametrów i wskaźników wymienionych w załączniku nr 4 do rozporządzenia.

9. Monitoring jakości wody realizują:

1) państwowy powiatowy inspektor sanitarny i państwowy wojewódzki inspektor sanitarny;

2) Państwowy Zakład Higieny.

10. Przedsiębiorstwa i laboratoria wodociągowe oraz laboratoria obsługujące przedsiębiorstwa wodociągowe udostępniają państwowemu powiatowemu inspektorowi sanitarnemu:
1) dane niezbędne do prowadzenia monitoringu wody;

2) informacje o planowanych oraz nieplanowanych przerwach w dostawie wody;

3) informacje o stwierdzeniu pogorszenia jakości wody lub zaistnienia okoliczności mogących spowodować jej pogorszenie (w trybie natychmiastowym).

11. W ramach monitoringu jakości wody państwowy powiatowy inspektor sanitarny podejmuje czynności takie jak:
1) prowadzenie rejestru wodociągów oraz punktów pobierania próbek wody objętych monitoringiem na nadzorowanym terenie;

2) prowadzenie badań laboratoryjnych w ramach monitoringu kontrolnego i przeglądowego na nadzorowanym terenie;

3) gromadzenie, weryfikacja, analiza, ocena i raportowanie danych monitoringowych;

4) informowanie starostów, wójtów albo burmistrzów i ludności o wynikach badań monitoringowych.

12. W ramach monitoringu jakości wody państwowy wojewódzki inspektor sanitarny podejmuje czynności takie jak:
1) nadzorowanie badań monitoringowych, w tym organizacja i prowadzenie badań międzylaboratoryjnych na terenie województwa;

2) prowadzenie wybranych badań laboratoryjnych w ramach monitoringu przeglądowego na terenie województwa;

3) gromadzenie, weryfikacja, analiza, ocena i raportowanie danych monitoringowych z terenu województwa;

4) informowanie wojewodów o wynikach badań monitoringowych.
13. W ramach monitoringu jakości wody Państwowy Zakład Higieny:
1) opracowuje i wdraża metodologię badań monitoringowych;

2) nadzoruje badania monitoringowe;

3) gromadzi, weryfikuje, analizuje, ocenia i opracowuje raporty danych monitoringowych;

4) informuje Głównego Inspektora Sanitarnego o wynikach badań monitoringowych.

14. Badania monitoringowe należy prowadzić metodami zgodnymi z charakterystyką metod określoną w załączniku nr 5 do rozporządzenia.

15. Wszystkie laboratoria wykonujące badania monitoringowe uczestniczą w badaniach międzylaboratoryjnych.

16. Dla wszystkich ujęć wodociągowych, stacji uzdatniania wody oraz punktów pobierania próbek wody podaje się ich współrzędne geograficzne.

17. W skład systemu informacyjnego o jakości wody wchodzą powiatowe i wojewódzkie bazy danych prowadzone odpowiednio przez powiatowe i wojewódzkie stacje sanitarno-epidemiologiczne oraz krajowa baza danych prowadzona przez Państwowy Zakład Higieny.

18. Aktualizacja powiatowych baz danych prowadzona jest na bieżąco, wojewódzkich - miesięcznie, a krajowej - kwartalnie.

§ 7. 1. Państwowy powiatowy inspektor sanitarny na podstawie ocen wydanych w ciągu roku dokonuje analizy jakości wody w celu zaplanowania procesów naprawczych i szacowania ryzyka zdrowotnego konsumentów.

2. Wszystkie instytucje monitorujące jakość środowiska udostępniają państwowemu powiatowemu inspektorowi sanitarnemu wszelkie dane umożliwiające szacowanie ryzyka zdrowotnego.

3. Oceny obszarowe jakości wody przeprowadza się w skali gminy, powiatu i województwa - w zależności od występujących zagrożeń zdrowotnych, a w skali kraju - co roku.

§ 8. 1. Włączenie do eksploatacji urządzenia wodociągowego wymaga zgody właściwego państwowego powiatowego lub państwowego granicznego inspektora sanitarnego.

2. Zastosowanie nowych technologii uzdatniania wody związanych z wprowadzaniem do wody obcych substancji wymaga zgody właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego wydanej na podstawie dokumentacji, w tym atestu higienicznego Państwowego Zakładu Higieny.

3. Każdy stosowany materiał, wyrób i preparat, w tym dezynfekcyjny, użyty w instalacjach i urządzeniach służących do uzdatniania i przesyłania wody powinien uzyskać zgodę właściwego państwowego powiatowego inspektora sanitarnego wydaną na podstawie atestu higienicznego Państwowego Zakładu Higieny.

§ 9. 1. Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej informują konsumentów o jakości wody w sposób ogólnie przyjęty na danym terenie.

2. Oceny i prognozy dotyczące przydatności wody do spożycia przez ludzi państwowi wojewódzcy inspektorzy sanitarni udostępniają organom administracji rządowej, a państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni - jednostkom samorządu terytorialnego.

§ 10. Zadania państwowego granicznego inspektora sanitarnego do dnia 1 stycznia 2003 r. wykonuje państwowy portowy inspektor sanitarny.

§ 11. Traci moc rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 4 września 2000 r. w sprawie warunków, jakim powinna odpowiadać woda do picia i na potrzeby gospodarcze, woda w kąpieliskach, oraz zasad sprawowania kontroli jakości wody przez organy Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr 82, poz. 937).

§ 12. W załączniku nr 2 do rozporządzenia określone:
1) w lp. 24a dopuszczalne zakresy wartości dla ołowiu stosuje się od dnia 1 stycznia 2006 r. do dnia 31 grudnia 2012 r.;

2) w lp. 24b dopuszczalne zakresy wartości dla ołowiu stosuje się od dnia 1 stycznia 2013 r.;

3) w lp. 46a dopuszczalne zakresy wartości dla bromianów stosuje się od dnia 1 stycznia 2008 r.;

4) w lp. 56a dopuszczalne zakresy wartości dla S THM stosuje się od dnia 1 stycznia 2008 r.
§ 13. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.  


Minister Zdrowia: M. Łapiński
 

Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 19 listopada 2002 r. (poz. 1718)

 
Załącznik nr 1

WYMAGANIA MIKROBIOLOGICZNE, JAKIM POWINNA ODPOWIADAĆ WODA PRZEZNACZONA DO SPOŻYCIA PRZEZ LUDZI


Lp. Wskaźnik jakości wody Najwyższa dopuszczalna wartość wskaźnika w próbce wody pobranej w miejscu czerpania przez konsumentów i/lub podawania wody do sieci
liczba bakterii objętość próbki [ml]
1 Escherichia coli lub bakterie grupy coli typ kałowy (termotolerancyjne) 0 100
2 Bakterie grupy coli1) 0 100
3 Enterokoki (paciorkowce kałowe) 0 100
4 Clostridia redukujące siarczyny2) (Clostridium perfringens) 0 100
5 Ogólna liczba bakterii w 37° C po 24h 20 1
6 Ogólna liczba bakterii w 22° C po 72h 100 1

1) Dopuszcza się pojedyncze bakterie wykrywane sporadycznie, nie w kolejnych próbkach; do 5% próbek w ciągu roku.

2) Należy badać w wodzie pochodzącej z ujęć powierzchniowych.


 
 
 
Załącznik nr 2
WYMAGANIA FIZYKOCHEMICZNE, JAKIM POWINNA ODPOWIADAĆ WODA PRZEZNACZONA DO SPOŻYCIA PRZEZ LUDZI
Lp. Parametry i wskaźniki Dopuszczalne zakresy wartościx)
1 2 3
A. Wskaźniki fizyczne
1 Barwa 15
2 Mętność [ NTU ] 1
3 pH 6,5 - 9,5 1)
4 Przewodność [ mS/cm w 20°C ] 2500 1)
5 Smak akceptowalny
6 Zapach akceptowalny
B. Substancje nieorganiczne w mg/l
7 Amoniak 0,51), 2)
8 Antymon 0,005
9 Arsen 0,01
10 Azotany 50 1)
11 Azotyny 0,5
12 Bor 1,0
13 Chlor wolnyY) 0,1 - 0,3
14 Chlorki 250 1)
15 Chrom 0,05
16 Cyjanki 0,05
17 Fluorki 1,5
18 Glin 0,2
19 Kadm 0,003
20 Magnez 30 3)- 1253')
21 Mangan 0,05
22 Miedź 2,0 1), 4)
23 Nikiel 0,02
24 Ołów 0,05
24a Ołów 0,0255)
24b Ołów 0,015)
25 Rtęć 0,001
26 Selen 0,01
27 Siarczany 250 1)
28 Sód 200
29 Twardość 601), 3)-5001)
30 Żelazo 0,2
C. Substancje organiczne w mg/l
31 Akryloamid 0,106)
32 Benzen 1,0
33 Benzo(a)piren 0,01
34 Chlorek winylu 0,506)
35 1,2-dichloroetan 3,0
36 Epichlorohydryna 0,106)
37 Ftalan dibutylu 20
38 Mikrocystyna - LR 1,0 Z)
39 Pestycydy 0,107)
40 S pestycydów 0,508)
41 Substancje powierzchniowo czynne (anionowe) 200
42 S trichlorobenzenów 20
43 S trichloroetenu i tetrachloroetenu 10
44 S wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych 0,1009)
45 Utlenialność z KMnO4 5.000
D. Uboczne produkty dezynfekcji w mg/l
46 Bromiany 25
46a Bromiany 105)
47 Bromodichlorometan 15
48 Chloraminy 500
49 Chlorany 200
50 Chloryny 200
51 Formaldehyd 50
52 Tetrachlorometan (czterochlorek węgla) 2
53 Trichloroaldehyd octowy (wodzian chloralu) 10
54 Trichlorometan (chloroform) 30
55 2,4,6-trichlorofenol 200
56 S THM 150
56a S THM 1005)
E. Radionuklidy
57 Całkowita dopuszczalna dawka [mSv/r] 0,10
58 Tryt [Bq/l] 100

1) Wartość powinna być uwzględniania przy ocenie agresywności korozyjnej.

2) Wody podziemne niechlorowane - 1,5 mg/l.

3) Wartość zalecana ze względów zdrowotnych.

3') Nie więcej niż 30 mg/l magnezu, jeżeli stężenie siarczanów jest równe lub większe od 250 mg/l. Przy niższej zawartości siarczanów dopuszczalne stężenie magnezu wynosi 125 mg/l.

4) Wartość dopuszczalna, jeżeli nie powoduje zmiany barwy wody spowodowanej jej agresywnością korozyjną.

5) Zakresy wartości stosuje się zgodnie z § 12 rozporządzenia.

6) Dotyczy stężenia niezwiązanego monomeru w polimerze, który przenika do wody.

7) Termin "pestycydy" obejmuje: organiczne insektycydy, organiczne herbicydy, organiczne fungicydy, nematocydy, akarycydy, algicydy, rodentycydy, slimicydy, pochodne produkty, m.in. regulatory wzrostu oraz ich pochodne metabolity, a także produkty ich rozkładu i reakcji.

Podana wartość odnosi się do każdego pestycydu.

W przypadku aldryny, dieldryny, heptachloru i epoksyheptachloru NDS wynosi 0,03 mg/l.

8) Wartość oznacza sumę stężeń wszystkich pestycydów oznaczonych ilościowo.

9) Wartość oznacza sumę stężeń wyszczególnionch związków:

benzeno(b)fluoranten,

benzeno(k)fluoranten,

benzeno(ghi)perylen,

indeno(1,2,3 - c, d) piren.

X) W przypadku podania jednej wartości dolna wartość zakresu wynosi zero.

Y) Wartość oznaczana w punkcie czerpalnym u konsumenta.

Z) Dotyczy wód powierzchniowych.


 
 
Załącznik nr 3
MINIMALNA CZĘSTOTLIWOŚĆ POBIERANIA PRÓBEK WODY PRZEZNACZONEJ DO SPOŻYCIA PRZEZ LUDZI
Objętość rozprowadzanej lub produkowanej wody w zaopatrywanej strefie1), 2) (m3/24h) Monitoring kontrolny (liczba próbek / rok) Monitoring przeglądowy (liczba próbek / rok)
? 100 3) 3)
100 ¸ 1.000 4 1
1.000 ¸ 10.000 4

+ 3 na każde 1.000 m3/24h i część tej wartości stanowiącej uzupełnienie do całości

1

+1 na każde 3.300m3/24h i na część tej wartości stanowiącą uzupełnienie do całości

10.000 ¸ 100.000 3

+1 na każde 10.000m3/24h i na część tej wartości stanowiącą uzupełnienie do całości

> 100.000 10

+1 na każde 25.000m3/24h i na część tej wartości stanowiącą uzupełnienie do całości

1) Zaopatrywana strefa jest geograficznie określonym terenem, do którego woda przeznaczona do spożycia przez ludzi dochodzi z jednego lub więcej źródeł, na którym jakość wody może być traktowana w przybliżeniu jako jednolita.

2) Objętości wody obliczane jako średnie w ciągu roku. Do określenia minimalnej częstotliwości można też stosować liczbę mieszkańców w zaopatrywanej strefie.

3) Ustalenie częstotliwości zależy od właściwego terenowo państwowego inspektora sanitarnego.


 
 
Załącznik nr 4
WSKAŹNIKI (PARAMETRY) OBJĘTE MONITORINGIEM

MINIMALNY ZAKRES BADANIA PRÓBEK WODY DO SPOŻYCIA PRZEZ LUDZI W MONITORINGU KONTROLNYM I MONITORINGU PRZEGLĄDOWYM

1. Monitoring kontrolny
Woda przeznaczona do spożycia przez ludzi
pochodząca z ujęć powierzchniowych pochodząca z ujęć podziemnych i infiltracyjnych
1.1. Wskaźniki fizyczne i organoleptyczne
1. Barwa 1. Barwa
2. Mętność 2. Mętność
3. pH 3. pH
4. Przewodność właściwa 4. Przewodność właściwa
5. Zapach 5. Zapach
6. Smak 6. Smak
1.2. Parametry chemiczne
1. Amoniak 1. Amoniak
2. Azotany 2. Azotany
3. Azotyny 3. Azotyny
4. Chlor wolny*) 4. Chlor wolny*)
5. Glin**) 5. Glin**)
  6. Mangan
  7. Żelazo
1.3. Wskaźniki bakteriologiczne
1. Bakterie grupy coli 1. Bakterie grupy coli
2. E. coli lub grupy coli typ kałowy (bakterie grupy coli termotolerancyjne) 2. E. coli lub grupy coli typ kałowy (bakterie grupy coli termotolerancyjne)
3. Ogólna liczba bakterii w 37° C 3. Ogólna liczba bakterii w 37° C
4. Clostridia redukujące siarczyny (Clostridium perfringens)  
2. Monitoring przeglądowy
2.1. Parametry chemiczne
1. Arsen 1. Arsen
2. Benzo(a)piren 2. Benzo(a)piren
3. S WWA 3. S WWA
4. Bromodichlorometan*) 4. Bromodichlorometan*)
5. Chloroform*) 5. Chloroform*)
6. S THM 6. S THM
7. Chrom 7. Chrom
8. Kadm 8. Kadm
9. Ołów 9. Ołów
10. Fluorki 10. Fluorki
2.2. Wskaźniki bakteriologiczne
1. Paciorkowce kałowe 1. Paciorkowce kałowe
2. Ogólna liczba bakterii w 22°C 2. Ogólna liczba bakterii w 22°C

*) O ile woda jest dezynfekowana chlorem.

**) Przy stosowaniu glinu jako flokulanta lub o ile na danym terenie występuje jego zwiększona zawartość uwarunkowana środowiskowo. W obu przypadkach zawartość glinu w wodzie powinna być badana w punkcie czerpalnym konsumenta.


 
 
Załącznik nr 5

CHARAKTERYSTYKA METOD BADAWCZYCH


Parametry Dokładność (% wartości wskaźników)1) Precyzja 
(% wartości wskaźników)2)
Granica wykrywalności (% wartości wskaźników)3) Warunki
Akryloamid - - - należy kontrolować poprzez wymagania dla produktu
Amoniak 10 10 10  
Antymon 25 25 25  
Arsen 10 10 10  
Azotany 10 10 10  
Azotyny 10 10 10  
Benzen 25 25 25  
Benzo(a)piren 25 25 25  
Bor 10 10 10  
Bromiany 25 25 25  
Bromodichlorometan 25 25 25  
Chlor wolny 10 10 10  
Chloraminy 10 10 10  
Chlorany 25 25 25  
Chloryny 25 25 25  
Chlorki 10 10 10  
Chrom 10 10 10  
Chlorek winylu - - - dla danego wyrobu kontrolowane przez producenta
Cyjanki 10 10 10 4)
1,2-dichloroetan 25 25 10  
Epichlorohydryna - - - dla danego wyrobu kontrolowane przez producenta
Fluorki 10 10 10  
Formaldehyd 25 25 25  
Ftalan dibutylu 25 25 10  
Glin 10 10 10  
Kadm 10 10 10  
Magnez 10 10 10  
Mangan 10 10 10  
Miedź 10 10 10  
Mikrocystyna 25 25 25  
Nikiel 10 10 10  
Ołów 10 10 10  
Pestycydy 25 25 25 6)
Rtęć 20 10 20  
Selen 10 10 10  
Siarczany 10 10 10  
Sód 10 10 10  
Substancje powierzchniowoczynne (anionowe) 25 25 25  
S trichlorobenzeny 25 25 25  
S trichloetenu i tetrachloetenu 25 25 25  
Tetrachlorometan 25 25 25  
Trichloroaldehyd octowy 25 25 25  
2,4,6-trichlorofenol 25 25 25  
Trichlorometan 25 25 25  
Twardość 10 10 10  
Utlenialność 10 10 10 5)
WWA 25 25 25 7)
Żelazo 10 10 10  

1) Dokładność jest to stopień zgodności między średnim wynikiem uzyskanym w szeregu powtórzeń a wartością prawdziwą mierzonej wartości.

2) Precyzja jest to stopień zgodności wyników wielokrotnych analiz tej samej próbki w określonych warunkach. Miarą precyzji jest odchylenie standardowe (SD) lub względne odchylenie standardowe (RSD).

3) Granica wykrywalności określa takie stężenie analitu, jakie można wykryć w badanej próbce daną metodą pomiarową, które odpowiada sygnałowi obliczonemu z wartości ślepej próby plus trzykrotność odchylenia standardowego. Wyznacza się ją również jako średnią po odrzuceniu wyników odbiegających testem Dixona z oznaczeń minimum 10 próbek ślepych.

4) Metoda powinna określać całkowitą ilość cyjanków we wszystkich formach.

5) Utlenianie powinno być prowadzone w ciągu 10 minut przy 100°C w środowisku kwaśnym przy użyciu nadmanganianu.

6) Charakterystyka poprawności metody powinna być stosowana do każdego pestycydu i zależy od rozpatrywanego pestycydu.

7) Charakterystykę poprawności stosuje się do wyszczególnionych substancji na poziomie 25% wartości normatywu.


NORMY ZUŻYCIA WODY W POLSCE
 


WODA DO PICIA W OCENIE NIK 2002
 

"Woda to produkt najbardziej masowy i najmniej bezpieczny"
Z. Hałat, szmaragdowa książeczka "WODA  DLA CIEBIE", Warszawa 2000
szmaragdowa książeczka


badania naukowe dowodzą bezspornie, że zanieczyszczona woda
jest przyczyną nieprawidłowego rozwoju i zaburzeń czynności ciała,
wywołuje ciężkie choroby, skraca życie ludzi, zwierząt i roślin
WODA Z KRANU




   

 

zakres ekspertyzy

woda przeznaczona do spożycia przez ludzi, w tym do gotowania, przygotowywania pożywienia lub do innych celów w gospodarstwach domowych, woda używana do produkcji żywności, środków farmaceutycznych i kosmetycznych, na potrzeby basenów kąpielowych i pływalni,  woda w kąpieliskach, woda w pojemnikach (w tym butelkowana i w pojemnikach 5-galonowych), naturalna woda mineralna, naturalna woda źródlana, woda stołowa - jakość zdrowotna, wymagania sanitarne, parametry organoleptyczne, biologiczne, fizyczne (w tym radiologiczne) i chemiczne; ocena ryzyka zdrowotnego, zarządzanie ryzykiem zdrowotnym,  uzdatnianie wód podziemnych i powierzchniowych dla potrzeb komunalnych i przemysłowych, doczyszczanie w gospodarstwach domowych (filtry domowe), warunki sanitarne rozlewni, bezpieczeństwo zdrowotne materiałów do kontaktu  z żywnością, komunikowanie ryzyka zdrowotnego, popularyzacja aktualnego stanu wiedzy medycznej na tle obowiązującego prawa i jego realizacji w praktyce, promowanie wody zdrowej i bezpiecznej. 

STRONA GŁÓWNA

INSTYTUT WODY



IN AQUA SANITAS
INSTYTUT WODY
1997 - 2012
www.halat.pl


I n f o r m a c j a

Po upływie roku 2000 dokonaliśmy - z oczywistych powodów - zmiany nazwy Instytutu Woda 2000 na Instytut Wody.

Za cel powołanego w 1997 roku Instytutu Woda 2000 uznano ochronę zdrowia ludności Polski przed skutkami użytkowania wody zawierającej substancje toksyczne, a zwłaszcza rakotwórcze. Cztery doroczne ogólnopolskie wielodyscyplinarne konferencje stu specjalistów "WODA ZDROWA I BEZPIECZNA" przeprowadzone w latach 1997-2000 dobitnie wykazały i potrzebę i skuteczność prac na rzecz tak postawionego zadania.

Do działalności Instytutu Woda 2000 odnoszą się, obok bardzo licznych materiałów w prasie, radiu i telewizji, dwie publikacje książkowe. Są to: - turkusowa książeczka "WODA" z 1998r. i szmaragdowa książeczka "WODA DLA CIEBIE" z 2000r.

Dynamiczny wzrost poziomu świadomości społeczeństwa, środowisk opiniotwórczych i władz zaowocował dorobkiem legislacyjnym lat 2000/2001, wzrostem popytu na wody w pojemnikach, nasileniem podaży i wzmożoną ruchliwością rynkową podmiotów gospodarczych sektora wodnego.

Rewolucyjne zmiany nie były wolne od błędów i nadużyć. Korekty wymaga prawo sanitarne, a zwłaszcza jego realizacja w organach inspekcji sanitarnej szczebla powiatowego i wojewódzkiego i - jak wynika z oceny Najwyższej Izby Kontroli z 8. maja 2001r. - także centralnego. Co najmniej publiczne potępienie powinno spotkać oszukańczą reklamę i nieuczciwy lobbing żerujący na słusznej trosce konsumentów o zdrowie własne i bliskich. Niczym nieuzasadnione jest tolerowanie obrotu sfałszowaną wodą w pojemnikach i filtrami wodnymi o niesprawdzonej skuteczności.

Z drugiej strony należy docenić wysiłek sprzedawców wody wodociągowej na rzecz poprawy jej jakości, zarówno organoleptycznej, jak i zdrowotnej. Ma to istotne znaczenie dla chrony zdrowia publicznego, gdyż dla ogromnej większości Polaków optymalną strategią zaopatrzenia domu w wodę jest używanie wody z kranu.

Niestety, woda nadal pozostaje produktem najbardziej masowym i najmniej bezpiecznym. Próba oceny wody z kranu w 20 aglomeracjach miejskich opublikowana przez Najwyższą Izbę Kontroli w 2002r. zaskakiwała bezradnością jej autorów w dochodzeniu i popularyzacji prawdy o jakości wody wodociągowej. W kraju co kilka miesięcy tysiące ludzi dowiadują się, że płacą za wodę niezdatną do spożycia. Ta wiedza jest ich szansą na uniknięcie zagrożeń zdrowia, wyjątkowo wywołujących łatwe do stwierdzenia choroby przewodu pokarmowego, czy skóry i błon śluzowych, a najczęściej podstępnie prowadzących do ciężkich chorób.

W maju 2005r. - dwanaście miesięcy po przystąpieniu naszego kraju do Unii Europejskiej - wbrew obowiązującemu prawu polscy konsumenci nadal nie są informowani na bieżąco o jakości zdrowotnej wody wodociągowej. Towarzyszy temu bezprawiu pogłębiający się z roku na rok spadek działalności kontrolnej Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Oficjalne dane statystyki państwowej są udostępniane w agregatach zbiorczych i zbyt późno, aby mogły mieć jakiekolwiek znaczenie dla ochrony zdrowia publicznego. Dokumentują jedynie bezczynność i bezprawie.

Założyciel Instytutu Wody
dr Zbigniew Hałat


"Woda to produkt najbardziej masowy i najmniej bezpieczny"
Z. Hałat, szmaragdowa książeczka "WODA DLA CIEBIE", Warszawa 2000
szmaragdowa książeczka



2012 in the European Year for Water, unearth your water supply, water-institute.eu
2012 is the European Year for Water
unearth your water supply
2012 jest Europejskim Rokiem dla Wody
zbadaj dogłębnie swoje zaopatrzenie w wodę
Ideogram Instytutu Wody

woda Instytut Wody


    



ALFABETYCZNY SPIS ZAWARTOŚCI
STRON INTERNETOWYCH DOMENY HALAT.PL
DOTYCZĄCYCH OCHRONY ZDROWIA